گروه موسیقی یو تو در اسپانیا با اجرای قطعه یکشنبه خونین، تصاویری از اتفاقات بعد از انتخابات ئور دهم ریاست جمهوری در ایران را پخش کرد و در لابلای اجرای این قطعه صدای مخاطبی که برای انتقال اخبار با رادیو تهران تماس گرفته بود، را تکرار می‌کردند.

شب 29 شهریور ماه، ساکنان برخی از محله‌های تهران بر پشت بام خانه‌های خود «الله اکبر» سر دادند.

سایت‌های نزدیک به مخالفان دولت، دلیل این کار را، اعتراض به افزایش فشارهای امنیتی بر میرحسبن موسوی و مهدی کروبی، رهبران مخالف دولت ذکر کرده‌اند. 

شهروندان ایرانی (عمدتا در تهران) در حوادث پس از انتخابات از فریاد الله اکبر به عنوان نوعی اعتراض استفاده کردند. 

آخرین بار در جریان اعتصاب غذای برخی از زندانیان سیاسی، از این شیوه اعتراضی استفاده شده بود. 

دیدگاه - وبلاگ لویاتان

نویسنده وبلاگ لویاتان عقیده دارد کاری که هم‌ اکنون جنبش سبز باید انجام دهد، تشکیل کمیته‌ای است برای برنامه‌ریزی و طراحی در خصوص جنگ احتمالی علیه ایران و مشخص کردن تکلیف جنبش سبز با گروه‌هایی که در خارج از ایران استقرار دارند

اگر حمله نظامی به ایران روی دهد، تمامی قواعد حاکم بر گفتمان و تغییر سیاسی هم عوض می‌شود؛ این گونه نیست که با همین شرایط، جابجایی صورت گیرد.

این نوشته نه تشویقی است به حمله نظامی و نه مخالفتی است با آن. قرار هم نیست ابعاد جنگ را بررسی کند چون این کار به داده‌های زیادی نیاز دارد. اما مهم، گفتمانی است که برای تغییر سیاسی نیاز دارد.

میرحسین موسوی به تازگی گفته است: «جنبش سبز اول باید زنده باشد تا بعد بتواند کار کند….جنبش سبز نباید کاری کند که مورد مخالفت یکپارچه نیروهای نظامی و انتظامی قرار گیرد….و جنبش سبز به هر قیمتی نمی‌خواهد پیروز شود.»

همین سه گفته میرحسین نیازمند بحث و گفت و گو است که باشد در فرصتی دیگر. اما به موازات خشونت‌های بیشتر نظام جمهوری اسلامی، چرخش‌ها به سمت حمایت از اقدامات نظامی هم بیشتر می‌شود.

مشکل اقدام نظامی در اینجاست که فارغ از تبعات استراتژیک و امنیتی آن، پارادایم تغییر سیاست را عوض می‌کند.

اگر حالا بحث از جنبش سبز و رای دزدیده شده و انتخابات به سرقت رفته و دولت نامشروع دهم و بازگشت به قانون است، پس از آن این گونه نخواهد بود. الان گفتمان، تغییر سیاسی درون نظام است.

اگر به تبع اقدام نظامی قرار باشد سیاست تغییر کند، آن زمان دیگر همین گفتمان بر آن حاکم نخواهد بود. گروه‌هایی مانند سلطنت‌طلب‌ها، مجاهدین خلق و دیگر گروه‌های مخالف خارج از نظام و خارج از ایران هم درون آن شده و از آن سهم خواهند خواست.

بحث من این نیست که اینها حق دارند یا ندارند یا سهمی خواهند داشت یا نه، اما به هر حال اگر با اقدام نظامی نظام سرنگون شود، همه اینها سهم خواهی خواهند کرد. آن زمان دیگر کاریزما و طرفداری کروبی و موسوی یا حسن خمینی نه تنها کافی نیست که به تداخل منافع منتهی می‌شود و سخت بتوان گفت چه می‌شود، اما این گونه که الان هست، نخواهد بود.

شاید آن بخش گفته‌های موسوی و این که «جنبش سبز به هرقیمتی نمی‌خواهد پیروز شود» بازگشت به همین مطلب باشد.

بهترین کاری که الان جنبش سبز یا موسوی یا کروبی یا هرکس دیگری باید انجام دهد، تشکیل کمیته‌ای است برای برنامه‌ریزی و طراحی.

اگر از جنبش سبز دارد طرفداری می‌شود، این طرفداری لله نیست و خواسته‌هایی در پس آن مطرح است. پس باید حلقه اصلی جنبش سبز، برنامه‌ها و اهداف را مشخص اعلام کند. دیگر در این مقطع، کلی‌گویی جوابگو نیست.

این که می‌خواهیم قانون حاکم باشد یا آزادی سیاسی و مطبوعات داشته باشیم، باید آنچه این جنبش به دنبال آن است را مشخص کند. اگر هم مشخص نکند، باید بر آن فشار آورد تا آن را مشخص کند. برای این که نمی‌شود موقع مبارزه همه با هم باشند، وقتی پیروز شدند رو در روی هم قرار گیرند و یکدیگر را بدرند.

جنبش سبز باید بگوید دنبال چیست، تا چه حد با آزادی گفت و گو و مطبوعات و ادیان موافقت می‌کند. باید تکلیف خود را با خیلی از گروه‌ها و جریان‌ها مشخص کند و به یک همکاری اساسی برسد.

اگر هم از آن سرباز زند، این بقیه هستند که باید با سران جنبش سبز سنگ‌های خود را وابکنند و بگویند چقدر می‌توانند با هم همکاری کنند. حرکت‌های کلی گویانه اگر هم موفق باشد، گذار از دوران بد و ورود به دوران بدتر خواهد بود.

خبر - مردمک

زهرا رهنورد، فعال سیاسی مخالف دولت اعلام کرد که جنبش سبز بر سر قانون اساسی توافق دارد اما قانون اساسی قابل بازنگری و تغییر است

زهرا رهنورد، از قوانین موجود در کشور درمورد زنان به عنوان «قوانین قیم مابانه» انتقاد کرده که به گفته او، «روح این قوانین اسلامی نیست».

این فعال سیاسی مخالف دولت اعلام کرد که یکی از توافق‌های جنبش سبز که بر مبنای تغییر و تحول است، قانون اساسی است اما این توافق به معنای آن نیست که «قانون اساسی وحی منزل است و نمی‌توان تغییری در آن داد.»

براساس گزارش پایگاه خبری روز آنلاین در روز دوشنبه 21 تیر، خانم رهنورد در مصاحبه با این پایگاه تاکید کرد: توافق جنبش سبز اجرای بدون تنازل و صحیح همه اصل‌های قانون اساسی است، اما وقتی به موفقیت و پیروزی دست یافتیم می‌توان روی آن بحث کرد و مورد بررسی و بازنگری قرار داد.»

اجرای بدون شرط تمام اصول قانون اساسی، اصول و جنبه‌های مغفول مانده آن به سمت دموکراسی، آزادی، حق بیان، رفع تبعیض و روش‌های قیم مابانه درباره زنان، آزادی مطبوعات، انتخابات آزاد و بدون تقلب و غیرفرمایشی و آزادی تجمعات، از نکاتی است که خانم رهنورد به عنوان «پروسه آزادیخواهی مدنی جنبش سبز» مطرح کرده است.

قانون اساسی، رهبر جنبش

به گفته رئیس پیشین دانشگاه الزهرا مهم‌ترین رهبر جنبش سبز در شرایط فعلی قانون اساسی است و آقای موسوی و آقای کروبی آن‌گونه که خودشان اعلام کرده‌اند، در کنار جنبش و مردم هستند.

به باور خانم رهنورد ادعای رهبری و پیشوایی در جنبش سبز نادرست است و تاکید کرد که «مدیریت فرآیندی و نگرش زمان‌بند بسیار کارساز است و ادعای رهبری یعنی این‌که همه مثل من و ما بیندیشید.»

«مجاهدین خلق، خط قرمز جنبش سبز»

زهرا رهنورد، نویسنده و هنرمند، برای اعضای جنبش سبز ایران خط قرمز تعیین کرد و اعلام کرد که سازمان مجاهدین خلق در جنبش سبز جایگاهی ندارند.

به گفته خانم رهنورد، «منافقین یک گروه مرده سیاسی است که حکومت درصدد زنده کردن آنها است با این هدف که رقیبی برای جنبش سبز ایجاد کند.»

پس از اعتراض به نتیجه انتخابات دهم ریاست جمهوری که به ایجاد شدیدترین ناآرامی در تاریخ انقلاب اسلامی ایران دامن زد، حامیان دولت بارها جنبش سبز و رهبران آن را به سازمان مجاهدین خلق نسبت دادند.

درپی دیدار مهدی کروبی از آیت‌الله یوسف صانعی در روز 23 خرداد امسال، گروهی از لباس شخصی‌ها مقابل منزل آیت‌الله صانعی تجمع کردند و فریاد ‌زدند «شهر مقدس قم جای منافقین نیست.»

روزنامه رسالت، حامی دولت محمود احمدی‌نژاد، در شماره 26 فروردین امسال نوشت: گروهک منافقین با صدور اطلاعیه‌ای از مردم، کارگران و معلمان و دانشجویان خواسته در روزهای کارگر و معلم به صحنه آمده و برای آزادی کشور فریاد آزادی‌خواهی سردهند.

منافقین اصطلاحی است که جمهوری اسلامی به جای نام سازمان مجاهدین خلق به‌کار می‌برد.

خط‌کشی جنبش سبز

زهرا رهنورد درمورد خط‌کشی میان سبزها، با تاکید بر این که براساس بیانیه‌های آقای موسوی «هر فردی یک رسانه است» اعلام کرد که این سخن به معنای آن نیست که این فرد نماینده آقای موسوی یا جنبش سبز است.

این استاد دانشگاه گفت: ما تعابیر خودمان را به‌کار می‌بریم، آنها هم تعابیر خودشان را به‌کار می‌برند. طرح نظرات مختلف چالش مفید و سازنده ایجاد می‌کند؛ تکثر از خصوصیات جنبش سبز است اما لزوما با همه نظرات موافق نیست.

این سخنان خانم رهنورد اشاره‌ای ضمنی به سخنان تازه عطاالله مهاجرانی، وزیر ارشاد دولت محمد خاتمی، است که از خط‌کشی میان سبزها سخن گفته است.

آقای مهاجرانی روز ششم تیرماه در نشستی با عنوان «سخنرانی و پرسش و پاسخ پیرامون جنبش سبز» در لندن گفت: کسانی که با انقلاب، نظام جمهوری اسلامی و مرحوم امام خمینی مخالف بوده‌اند نمی‌توانند مدعی جنبش سبز باشند.

«انتقاد سازنده است»

زهرا رهنورد با تاکید بر این که جنبش سبز از «انتقاد خوب و سازنده» استقبال می‌کند، گفت: آقای خاتمی و آقای کروبی و آقای موسوی و افراد صاحب نظری که من هم در کنار آنها هستم. هیچ کدام هم ادعای رهبری ندارند و از نقد استقبال می‌کنیم.

همسر میرحسین موسوی، از مخالفان دولت، تاکید کرد: این‌که حاکمیت توتالیتر فعلی ممکن است از این نقدها خیلی خوشحال شود و فکر کند جنبش تضعیف می‌شود، اهمیتی ندارد.

«قران سنگسار ندارد»

زهرا رهنورد درمورد سنگسار زنان محکوم به زنا در جمهوری اسلامی تاکید کرد که در هیچ کجای قرآن مجید، بحث سنگسار را ندیده است.

این استاد دانشگاه از قوانین موجود در کشور درمورد زنان به عنوان «قوانین قیم مابانه» نام برد که به گفته او روح این قوانین اسلامی نیست.

خانم رهنورد با اعتقاد بر این که قوانین مربوط به زنان در ایران باید «اصلاح» شوند، گفت: هرگز هم در این مسیر کوتاه نمی‌آیم و شخصا خود را برای چوبه دار آماده کرده‌ام.

براساس گزارش عفو بین‌الملل، دو زن ایرانی به نام‌‌های زینب جلالیان و سکینه محمدی آشتیانی در انتظار مجازات اعدام هستند و محمدجواد لاریجانی، دبیر ستاد حقوق بشر قوه قضائیه، از سنگسار با عنوان حکم شرعی نام برده است.

بخش خبری 20:30 در گزارشی با عنوان «خودزنی ضد انقلاب خارج‌نشین» از «شدیدترشدن اختلاف بین ضد انقلاب» به ویژه پس از 22بهمن و «فاش شدن پشت پرده‌ها» خبر داده است.

دیدگاه - مهدی جامی

نقد مهدی جامی بر ایده‌های حمید دباشی درباره جنبش سبز

حمید دباشی پیش از جنبش 22 خرداد هم چهره‌ای شناخته شده بود و در میان نخبگان دانشگاهی در داخل و خارج کشور نامی آشنا؛ اما پس از جنبش 22 خرداد به چهره‌ای عمومی تبدیل شده است و پیگیرانه مسائل جنبش را دنبال کرده در فعالیت‌های اجتماعی و سیاسی مختلفی شرکت داشته یا از سازمان‌دهندگان بوده و در عرصه رسانه‌ای هم با انتشار ویدئوهای هفته سبز به پیشبرد ایده‌های خودمانی رسانه‌ای کمک کرده است.

نظرات او عموما با استقبال روبرو شده است. شاید هم جو عمومی تا پیش از 22 بهمن کمک می‌کرده که اندیشه‌های مختلفی که به میدان می‌آید در فضایی از تفاهم و خودی بودن درک شود. اما جنبش سبز از 22 بهمن به دلیل شوک ناکارآمدی ایده‌ها وارد مرحله‌ای از نقد درونی شده است که ناگزیر به نوعی جناح‌بندی در میان اندیشوران و پیشگامان جنبش انجامیده است و کثرت جنبش را در عین وحدت‌اش نمایان‌تر خواهد کرد.

اولین موج نقدها طبعا متوجه گروه سردبیران سایت جرس شد؛ زیرا ایده اصلی برای 22 بهمن که به اسب تروا مشهور شد از حمایت آنها برخوردار بود، اما به ناکامی و حرمان کشید. مهم‌ترین اوراق‌سازی از اندیشه‌های حاکم بر جرس را اکبر گنجی بر عهده گرفت و در یادداشتی مفصل به تبیین و نقد مواضع محسن کدیور بنیان‌گذار جرس پرداخت.

اکنون حمید دباشی از جناح چپ جنبش وارد شده است و ضمن اعلام همبستگی با اسلامیون گروه جرس، ایرادات گروه دیگری را بیان می‌کند که گرچه نامی از ایشان به صراحت نمی‌برد؛ اما می‌توان آن را گروه سازگارا ـ میلانی نامید؛ بدون اینکه لزوما بین محسن سازگارا و دکتر عباس میلانی پیوندی سیاسی یا سازمانی وجود داشته باشد. در واقع دباشی به اندیشه‌ای که بین اتاق فکر واشنگتن و استانفورد مشترک می‌بیند حمله می‌برد.

من در این یادداشت از موضعی منتقدانه مقاله دباشی را می‌خوانم و بررسی می‌کنم.

به نظر من صدر مقاله دباشی منطقی را به دست می‌دهد که او خود به آن عمل نمی‌کند. او در آغاز می‌گوید: “جنبش‌های اجتماعی منطق‌های روایی خود را دارند. هیچ دو جنبشی کاملا شبیه هم نیست و از منطق و ریطوریقای واحدی پیروی نمی‌کند. روند شکل‌گیری و رشد جنبش‌های اجتماعی را نمی‌توان صرفا با قیاس و استقرا به دست آورد. برعکس با تامل پایدار بر منطق روایی مستتر در بطن خود این جنبش‌هاست که مسیر حرکت و افت و خیز آنها را می‌توان بازشناخت. مثل هر زبانی و گویشی، هر جنبش اجتماعی نیز دستور زبان خودش را خودش وضع می‌کند. وظیفه ما کشف آن دستور زبان است نه وضع آن”.

من با این منطق کاملا موافق‌ام؛ اما اینکه چرا دباشی خود به آن تن نمی‌دهد مساله‌ای است که شاید ریشه در مسائل شخصی و بین ـ شخصی دارد که به تمایزهای مسلکی هم بر می‌گردد. راه بررسی من از آنجا نمی‌گذرد. منطق او را بر می‌رسم. من هم مانند او اعتقاد دارم که “جنبش سبز ذاتا جنبشی چند صدایی و چند ساحتی است که در نتیجه کشف و شهود، دستور زبان آن را همانقدر پیچیده‌تر و شوق‌انگیزتر می‌کند. جنبش سبز با آنکه ریشه‌های عمیقی در همه نهضت‌های اجتماعی جدید آزادی‌خواهی مردم ایران حداقل از “جنبش تنباکو” بدین‌سو دارد، پدیده‌ای استثنایی و کاملا بی‌سابقه است”.

اما آنچه دباشی در نقد گروهی از ایرانیان مقیم آمریکا می‌گوید به نظرم رونویسی از یک دستورزبان کهنه است. زبانی که جنبش سبز زوال و خاموشی آن را نوید می‌دهد. او می‌گوید:

“لابد سر این اصل هر آدم منصفی توافق خواهد کرد که هر ایرانی که امروز در امریکا دارد برای جنبش سبز سینه چاک می‌کند ولی در عرض حداقل هشت سال سیاهی و تباهی و خباثت ریاست جمهوری جورج بوش لام از کام علیه جنگ افغانستان و جنگ عراق باز نکرده جانبداری او از جنبش سبز از ضریب محدودی از اعتبار برخوردار است”.

و البته این ضریب محدود کمی بعد تبدیل می‌شود به اینکه اصلا اعتبار ندارد:

“شصت سال است که دولت غاصب نژادپرست آپارتاید استعمارگر اسرائیل خون ملت فلسطین را در شیشه کرده، فرزندان آنها را کشته، زنان آنها را بیوه و عزادار کرده و سرزمین آنها را روز روشن از زیر پای آنها دزدیده است. لابد منصفانه است اگر به این حرف ساده معتقد باشیم که هیچ “فعال سیاسی” ایرانی (مردم معمولی را عرض نمی‌کنم) که در امریکا و یا اروپا زندگی می‌کند و طی این مدت دراز هرگز بر علیه این ظلم وقیحانه لام از کام نگشوده سینه چاک کردنش برای فقدان حقوق “بشر” در جمهوری اسلامی از بیخ و بن بی‌اعتبار است”.

من خود را آدم منصفی می‌دانم و بسیاری هم مرا به این صفت می‌شناسند، اما این منطق را درک نمی‌کنم و با دباشی همداستان نیستم. چه کسی گفته است که برای حمایت از جنبشی بر ضد ستم آدم باید بر ضد همه ستم‌های دیگر دنیا اول اعلامیه داده باشد؟ این یعنی پایه‌گذاری نوعی گزینش جدید از همان نوع که اساس تبعیض را در نظام مقدس پایه گذاشته است. جنبش سبز از کسی کارت هویت نمی‌خواهد. حمایت او از این جنبش، خود کارت هویت است. چرا باید این را مشروط به حمایت‌هایی که پیش از این کرده یا نکرده است بکنیم؟

ایشان می‌گوید «ظلم، ظلم است». اما طبیعی است که خبر سیلی خوردن مثل خوردن سیلی نیست. من در برابر ستمی که بر من و همسایه و هم‌وطن‌ام می‌رود طبعا با خروش بیشتری موضع می‌گیرم. کسی هم نمی‌تواند بگوید تو اول باید درباره ستمی که به همه دیگر ابناء بشر رفته و می‌رود اعلام موضع کنی و یا چون اعلام موضع نکرده‌ای، اصلا حق خروشیدن بر ستمی که جانت را آشوبیده است نداری.

وانگهی مردم ما سی سال است گروگان تز اسرائیل‌ستیزی نظام مقدس‌اند. از آنها نباید انتظار داشت حساسیت خود را به مساله اسرائیل مثل سال‌های پیش از انقلاب حفظ کرده باشند. این حرف خارج از کانتکست است. مبارزه با ستم خوب است درست؛ اما برای هر مردمی و زمانی و جعرافیایی معنا و مفهوم و دامنه دیگر دارد. به علاوه با همه احترامی که به فلسطینیان می‌گذاریم نباید فراموش کنیم که ما نمی‌توانیم مساله آنها را برای آنها حل کنیم. تا همین‌جا هم میزان خسارت‌هایی که به ایرانیان به خاطر فلسطین وارد شده بسیار سنگین بوده است. بعد مادی آن را کنار بگذاریم، بعد سیاسی آن ابعاد غول‌آسایی دارد. افزون بر این در مساله فلسطین سال‌هاست که درگیری در میان خود فلسطینی‌ها و نیز حامیان عرب ایشان وجود دارد. چرا باید فکر کنیم مساله فلسطین هنوز و همچنان باید مساله جنبش سبز یا فعالان ایرانی باشد که صدها اولویت دیگر در برابر خود دارند؟ و اگر به قول دباشی «ظلم، ظلم است»؛ چرا همین فلسطینیان در قبال سی سال حمایت دیدن از مردم و مسئولان ایران (که گروه بزرگی از همان‌ها الان در زندان‌اند) یک بیانیه در محکوم کردن ستمی که بر ایشان رفته یا بر زنان و دانشجویان و کارگران و مردم ما می‌رود، نداده‌اند؟ چرا باید فکر کنیم که ما باید مرتب به یاد انها باشیم و آنها نباید سر سوزنی هم به یاد ما باشند؟

واقعیت این است که در هیچ نظام دموکراتیکی نمی‌توان از کسی پرسید چرا سکوت می‌کند. تنها می‌توان به آنچه گفته است پرداخت. اگر غیر از این باشد هر روز کسی می‌تواند بیاید و به بهانه‌ای یقه مردم را بگیرد که چرا در باب فلان موضوع موضع نگرفته‌اید. مثلا در هلند بیایند بگویند چرا در حمایت از خیرت ویلدرس حرف نمی‌زنید. یا در حمایت از ازدواج هم‌جنس‌گرایان و مخالفت با مهاجران مراکشی و مسلمان بگویید و اگر نگویید، دموکرات نیستید و الخ. هر کسی حق دارد سکوت کند و نمی‌توان از او در باره سکوت‌اش بازخواست کرد.

دباشی به ما توصیه می‌کند که هر وقت دیدیم کسی بیانیه‌ای امضا کرده در دفاع از حقوق بشر، یادمان باشد کارنامه‌اش را وارسی کنیم که قبلا هم از این بیانیه‌ها داده و قربانیان سیاست‌های امریکا را هم یاد کرده است یا نه. این بدترین کاری است که در جلب حمایت از جنبش می‌شود کرد و بهترین روش است برای تاراندن افراد و نخبگان از دور و بر جنبش. بهتر است یادمان باشد برای امضای بیانیه گزینش نگذاریم. هیچ آدمی را برای کار نکرده‌اش محاکمه نمی‌کنند؛ مگر اینکه وظیفه قانونی‌اش را انجام نداده باشد. اخلاق را تبدیل به قانون نکنیم و جامه کس سیه و دلق خود ازرق نکنیم.

اینکه در زمان حمله اسرائیل به غزه یا حمله بوش به عراق، ایرانیان در آمریکا کنار این یا آن مقام مسئول دولت بوش نشسته باشند چه قبحی دارد؟ این اخلاق‌گرایی در سیاست همان بلایی‌ست که سی سال است در جمهوری اسلامی ریاکاری را بر همه شئون کشور حاکم کرده است. این روش همیشه به ضد خود تبدیل می‌شود. این هم که فلانی رفته باشد در دانشگاه استانفورد و همکار کسی باشد که عقاید سیاسی‌اش مخالف آقای دباشی است یا موافق سیستم سیاسی آمریکا، پس باید طرد شود و کتاب‌هایش به صنار هم نیارزد از توصیه اول نیز بدتر است. هر کسی آزاد است هر کاری را که در قانون محترم است پیشه کند و با هر کسی که جرمی مرتکب نشده همکار شود و هر نوع تحقیقی ولو درباره متمولین و درباریان پهلوی هم بنویسد. این چه نوع نگاهی است به جهان که معیارهایی را مهم می‌بیند که قانون را معطل می‌گذارد؟ این چه نوع پلورال فکر کردن است؟ اگر من مخالف محققی هستم که به درباریان پهلوی می‌پردازد بر اساس چه معیار دموکراتیکی حق دارم او را نفی کرده و تحقیر و لجن‌مال کنم؟

جنبش سبز چنانکه من می‌شناسم برای نفی هر نوع تحقیر و تبعیض است و در این فرقی نیست که محقق تاریخ دربار پهلوی باشی یا در تاریخ زیرجامه‌های ایرانی مطالعه کنی یا در اسناد پول‌شویی روحانیون و مراجع غور کنی و یا به تاریخ شاهدبازی در حوزه علمیه و روسپیگری در مشهد بپردازی یا اصلا مانیفستی در مخالفت با حمایت از فلسطینیان منتشر کنی و حزب دست راستی تاسیس کنی. هیچ کاری که قانون منع نکرده باشد، قابل تحقیر نیست و حقی از حقوق مدنی را از شما سلب نمی‌کند. اگر ما امروز نتوانیم تحقیق در به قول دباشی «تدکره» مقامات عصر پهلوی را تحمل کنیم، چطور فردا می‌توانیم به سلطنت‌طلبان به عنوان یک حزب و گروه سیاسی اقلیت اجازه فعالیت دهیم؟ آیا جنبش سبز خط قرمزهایی دارد که دباشی می‌داند و ما نمی‌دانیم؟

آیا واقعا دباشی می‌تواند در چارچوب ایده‌های جنبش سبز از این فکر دفاع کند که «ضرر و خطر این حضرات برای جنبش سبز از شرارت‌های حسین شریعتمداری و ملا عمر هیچ کم‌تر نیست»؟

جنبش سبز از دید من تکرار هیچ جنبش قبل از خود نیست. از همه آنها می‌آموزد و از همه آنها فاصله می‌گیرد. این جنبش ضدامپریالیستی نیست. ضد اسرائیلی نیست. ضدبهایی نیست. ضد آخوند نیست. ضد سلطنت نیست. ضد همه بهانه‌هایی است که به آن بهانه دولت بر مردم یا مردم بر بعض مردم تحقیر روا دارند و تبعیض را استوار کنند.

جنبش سبز یک جنبش ملی برای نجات زندگی ما از ستم استبداد است و هر کس این جنبش را با این درون‌مایه و اهداف آینده حمایت کرد، ما باید از او استقبال کنیم. ما نکیر و منکر نیستیم. جهان را هم از نو نمی‌خواهیم بسازیم یا طبع بشر را عوض کنیم. هر کسی از ظن خود یار ما شد و مبارک است یاری او.

فکر می‌کنم جنبش سبز به اندازه کافی بالغ است که بتواند منافع جنبش و مردم ایران را حفاظت کند؛ اما برای آن نیازی ندارد که دست رد به سینه کسی بزند یا انگیزه‌خوانی کند یا با ادبیات کسانی به تحلیل بپردازد که زبان‌شان کهنه شده و رو به زوال است.

دباشی می‌گوید “مهم‌ترین پارادوکس جنبش سبز، نیروی جوان و بی‌تاب و تحمل آن است”؛ اما باید گفت انحصار راه جنبش به مسیرهای معین از سوی نخبگان با محورهای آزمون شده و به تاریخ پیوسته و حکم به اینکه این باشد و آن نباشد و فقدان اندیشه ملی در فکر ایشان نیز کم از آن پاردوکسیکال نیست.

این بخش از گفتار او در صدر مقاله‌اش را دباشی یک بار باید برای خود با صدای بلند بخواند: “کل تقسیم‌بندی مردم ما بین “خارج و داخل” را باید کنار گذشت. نقاط وصل و اشتراک ما مبتنی بر حقوق شهروندی و آزادی‌های مدنی و اعتماد به شکل‌گیری شعور و خرد جمعی ماست. بر این گذر باید سعه صدر و گسترش اندیشه روا داشت. هر کس هر گناهی، تقصیری، کوتاهی کرده است دیگر باید گذشت و رفت و رو به آینده داشت. تاریخ‌نگاری مبتنی بر انتقام‌جویی ما را به جایی نمی‌برد و آب به آسیاب حکومت غداره بندان می‌ریزد”.

——————-
* نقل قولهای دباشی همگی از یادداشت او گرفته شده است در جرس با این عنوان: فرق خرگوشان بازیگوش و لاک‌پشت باهوش

دیدگاه - دلفین مینویی

یک دانشجوی ایرانی درباره تحرکات دانشجویی و جنبش اعتراضی مردم ایران پس از انتخابات سخن می‌گوید

دلفین مینویی، گزارشگر فیگارو در مطلبی که روز سه‌شنبه 12 آبان ماه در  وبسایت این روزنامه منتشر شد از زبان دانشجوی 24 ساله‌ای با نام مستعار حسین که به تازگی از تحصیل محروم شده، شرح مفصلی از تحرکات دانشجویی از زمان شروع سال تحصیلی می‌دهد.

راستش خبر متعجبم نکرد. ولی به هر حال خبر سهمگینی بود. در نامه‌ای به تاریخ 18 مهرماه و با مهر کمیته انضباطی دانشگاه با لحنی خشک نوشته شده بود: به اطلاع می‌رسانیم که از زمان دریافت این نامه تا اطلاع ثانوی حق ورود به دانشگاه را ندارید.

در 24 سالگی آخر من چه جرمی می‌توانم مرتکب شده باشم تا از درس خواندن محروم بشوم؟ قاعدتا می‌خواهند مرا بابت شرکتم در تظاهرات بعد از انتخابات تنبیه کنند.

بیش از چهار ماه از انتخاب مجدد احمدی‌نژاد که با اعتراضات بسیاری مواجه شد می‌گذرد ولی هم‌چنان ضربات بر پیکر دولت وارد می‌شوند.

میرحسین موسوی و مهدی کروبی، دو نامزد معترض به انتخابات، زیر ذره‌بین دستگاه قضایی هستند.

کیان تاجبخش، این محقق ایرانی آمریکایی که در تابستان امسال بازداشت شده بود به تازگی به دوازده سال زندان محکوم شد و برای سه تن از شرکت‌کنندگان در تظاهرات هم حکم اعدام صادر شد.

افسردگی همراه همیشگی روزهایمان شده است. شخصا خیلی اهمیتی به یک نقطه سیاه دیگر روی رزومه‌ام نمی‌دهم که همین حالا هم سیاه است.

در سال 2006 یک سال بعد از انتخاب غافل‌گیرانه محمود احمدی‌نژاد، من برای یک سال کامل از حضور روی نیمکت‌های دانشگاه محروم شده بودم. دلیل مطرح شده برای این حکم، برگزاری گردهم‌آیی علیه حکومت بود.

زمانه سختی را سپری می‌کنیم ولی من حاضر نیستم ساکت شوم. مثل هزاران ایرانی دیگر شب هنگام به روی پشت بام‌ها می‌روم و فریاد می‌زنم «الله اکبر» و «مرگ بر دیکتاتور».

رسانه‌های خارجی متاسفانه ما را فراموش کرده‌اند. از ایران دیگر صحبتی نمی‌شود مگر درباره پرونده هسته‌ای. اگر من به جای مذاکره‌کنندگان غربی بودم این را از بقیه چیزها جدا نمی‌کردم.

من در تهران می‌گویم: اول به حقوق بشر احترام بگذارید بعد حق خواهید داشت که اورانیوم غنی‌سازی کنید. چون اصل مساله، دارا بودن توانایی ساختن بمب از سوی یک حکومت توتالیتر است. همین است که امروز جهان دانشگاه‌های ایران را فراموش کرده است، جایی که دور از دوربین‌های غربی، انقلاب ادامه پیدا می‌کند.

آخرین مثال: یک دانشجو که حتما از پرتاب‌کننده کفش به جورج بوش در بغداد در سال 2008 الهام گرفته بود روز دوشنبه 26 مهر ماه جرات می‌کند و کفشش را به سوی حسین صفار‌هرندی، وزیر سابق ارشاد دولت احمدی‌نژاد پرتاب می‌کند.

در یکی از آمفی‌تئاترهای دانشگاه تهران وقتی که او با وجود آن همه قیل و قال سخنانش را ادامه می‌دهد، معترضان شعارها را یکی تندتر از دیگری به سوی او فریاد می‌زنند: «قاتل برو بیرون!»، «مرگ بر تو!».

منی که مخالف خشونت هستم اعتراف می‌کنم بیشتر آن دانشجوی دیگر را تحسین می‌کنم که چهارشنبه گذشته از دیدار میان علی خامنه‌ای و «جوانان نخبه» بهره برد و قدرت بی‌چون و چرای رهبر مذهبی را نقد کرد. اتفاقی نو، دفاع از سخنان بیست دقیقه‌ای او به سرعت در میان وبلاگ‌نویسان چرخید.

هر روز یک اعتراض جدید که خبرش دهن به دهن یا با اس‌ام‌اس و ایمیل می‌چرخد، در سالن‌های درس و در راهروها. بعضی وقت‌ها هم با درگیری کوتاهی با بسیجی‌ها تمام می‌شود. ویدیوها هم سریع روی یوتیوب قرار می‌گیرد.

اوایل مهر روز بازگشایی مدارس کامران دانشجو، وزیر علوم که سرزده به دانشگاه آمد دانشجویان را به اعتراض وا‌داشت. اینجا کسی این کارمند سابق وزارت کشور و متهم به شرکت در تقلب انتخاباتی زمانی که مرکز عملیات انتخابات را مدیریت می‌کرد، محترم نمی‌شمارد. بی‌نظمی که با حضور او ایجاد شد از فردای آن روز الهام‌بخش بقیه دانشگاه‌ها شد.

خیلی وقت‌ها هم شعارها همان‌ها هستند «دولت کودتا! استعفا! استعفا!»، «توپ، تانک، بسیجی، دیگر اثر ندارد»، «مرگ بر طالبان! چه کابل، چه تهران!»... و در مقابل شعار همیشگی مرگ بر آمریکای طرفداران رژیم، دانشجویان شعار مرگ بر روسیه و چین، کشورهای متحد تهران، سرمی‌دهند.

از همه شجاع‌ترها هم هم‌چنان با دست بند سبز به دست، رنگ جنبش اعتراضی، در ملاء عام حاضر می‌شوند.

خاموش کردن صدای اعتراض

سرویس‌های امنیتی هرکاری که می‌شده برای ساکت کردن صداهای اعتراض کرده‌اند، با هر روش ممکن. در ابتدای اعتراضات، اول امتحانات پایان سال که برای ماه تیر برنامه‌ریزی شده بود لغو شد.

در پایان ماه مرداد شایعه‌ای پخش شد که دوباره امتحانات عقب افتاده است و این بار به دلیل خطر آنفلونزای خوکی.

امتحانات در نهایت روز 14 شهریور برگزار شدند. کلاس‌ها هم ابتدای ماه مهر تحت تدابیر امنیتی شدید شروع شد.

علی خامنه‌ای، رهبری معظم، برنامه‌های درسی علوم انسانی را بیش از حد «غربی» می‌داند و این برنامه‌ها تحت بازبینی و اسلامی شدن قرار گرفته‌اند.

ده‌ها دانشجو مثل من یک‌باره از دانشگاه اخراج شده‌اند. سیصد نفر از خوابگاهیان هم بی‌هیچ دلیل مشخصی از خوابگاه اخراج شده‌اند. چیزی که یاد «انقلاب فرهنگی» را زنده می‌کند که بعد از سرنگونی شاه در سال 1979 صورت گرفت.

با وجود فضای تلخ، من هم‌چنان رویای تغییر در سر دارم. من یک شورشی نیستم. من مخالف هرگونه دخالت خارجی در امور کشورم هستم.

منابع من روی اینترنت یا کتاب‌های نویسندگان خارجی ترجمه شده به فارسی که با دقت مطالعه‌شان می‌کنم، هانا آرنت، کارل پوپر، هانتینگتون و اوریانا فالاچی هستند. مهاتما گاندی که من بیوگرافی‌اش را جویده‌ام یک منبع الهام‌بخش واقعی است.

من از یک خانواده به معنای واقعی کلمه متوسط می‌آیم. مادرم معلم است و پدرم یک کارمند بازنشسته دولت و یک انقلابی سابق که در سال 1979 علیه شاه در تظاهرات شرکت می‌کرده است. ما در خانه چهار فرزندیم و خودمان را مسلمان مدرن به حساب می‌آوریم: عمیقا معتقد ولی مخالف تعصب و موافق ایده تغییر داخلی در سیستم. به نظر من ایران تنها می‌تواند به مدد یک «اصلاب» (مخلوط اصلاح وانقلاب، طبق فرمول گارتون آش، محقق تاریخ فروپاشی بلوک کمونیست) پیشرفت کند و جلو برود.

اولین‌بار که من رای دادم برای محمد خاتمی در سال 2001 بود. چهار سال بعد، من مثل خیلی از هم‌کلاسی‌هایم انتخابات را تحریم کردم. من از اصلاحات مایوس شده بودم و اطمینان داشتم که بهتر است در انتخابات شرکت نکرد تا ضربه‌ای سخت به مشروعیت رژیم وارد شود. با پیروزی احمدی‌نژاد بسیار پشیمان شدم: به سرعت فضای خفقانی بر تشکلات دانشجویی مستولی شد، سیستم ستاره‌دار کردن هم برای مشخص کردن دانشجویان فعال و از شر آن‌ها خلاص شدن برقرار شد. در این انتخابات باید کاری انجام می‌شد.

خیابان‌های کشور از خواب بیدار شدند

من به شخصه به مهدی کروبی رای دادم، زیرا که او حامی اقلیت‌ها و لاییک‌ها بود. اما از لحاظ سیاسی، من برای میرحسین موسوی تبلیغ می‌کردم و حتی روز رای‌گیری ناظر او در یکی از صندوق‌های رای‌گیری شدم. اینگونه بود که روز 22 خرداد دیدم که تقلب صورت می‌گیرد.

مثلا از سر اتفاق، سیستم اس‌ام‌اس که از آن برای فرستادن گزارش‌های منظم به مسئولانمان استفاده می‌کردیم از همان ساعت‌های اول روز از کار افتاد. زمان شمارش آرا نماینده وزارت کشور به من پیشنهاد داد که در نبود نماینده‌های کروبی و رضایی رای‌های کروبی را روی لیست موسوی منتقل کنم و مال محسن رضایی را روی لیست احمدی‌نژاد... من جرات نمی‌کنم شمارش آرا در بسیاری از حوزه‌های رای‌گیری را تصور کنم که فقط ناظران احمدی‌نژاد حضور داشته‌اند.

راستش من انتظار داشتم که انتخابات به دور دوم میان موسوی و احمدی‌نژاد کشیده شود. اولی می‌توانست روی جوانان و زنان حساب کند و دومی روی رای توده‌های عامی مردم. با اعلام پیروزی سهمگین احمدی‌نژاد در همان فردای رای‌گیری، شوک عمیقی به همه وارد شد.

به مردم خیانت شده بود و آنان تحقیر شده از خواب برخاستند. از ابتدای اعتراضات، من در اکثر اعتراضات شرکت کردم. چون وظیفه من هم بود که خشونت این سرکوب را محکوم کنم.
یکی از دوستانم که به تازگی آزاد شده، به مدت سه ماه در زندان اوین زندانی و شاهد بدترین‌ها بوده است؛ رنج یکی از هم سلولی‌هایش که بازجویش با باتوم به او تجاوز کرده بود. یک روز یکی از نمایندگان مجلس به ملاقاتش آمده و او داستانش را برای او تعریف می‌کند. همان شب او را به مکانی نامعلوم می‌برند و از آن زمان کسی از او خبری ندارد.

من می‌خواهم دوباره به یک رویداد تاریخی بازگردم، 25 ژوئن، روز بزرگ‌ترین گردهمایی مردمی در سی سال اخیر.

همان روز صبح، ترس همه را فراگرفته بود. زهرا رهنورد همسر موسوی که قبل‌تر از آن دعوت به شرکت در راهپیمایی کرده بود نگران امنیت ما خودش را شتابان به دانشگاه تهران رساند تا ما را از رفتن به خیابان‌ها منصرف کند.

شب قبلش رهبر شدیدا به معترضان هشدار داده بود. عصبی، از تحصن در دانشگاه منصرف می‌شویم. به یک‌باره از این موج انسانی از آن سوی میله‌های دانشگاه که تا چشم کار می‌کند در خیابان انقلاب گسترده شده حیرت زده می‌شویم.

ما که حسابی سر شوق آمده‌ایم به جمعیتی می‌پیوندیم که در سکوت حرکت می‌کنند. ما چند نفریم؟ هزاران. میلیون‌ها. می‌روم روی یک پل، تشخیص دادن ابتدا و انتهای این سیل جمعیت غیرممکن است. ایران با تمام تنوعش زیر نگاه من حرکت می‌کند.

تا به امروز دانشجویان خود را در مبارزات دموکراتیک‌شان تنها می‌پنداشتند. امروز خواسته‌هایشان همان خواسته‌های زنان، کارگران، روسای شرکت‌ها، ثروتمندان و فقراست.

نمی‌شود این تصویر را فراموش کرد.این بهترین به تمسخر گرفتن رژیمی است که سعی می‌کند با متهم کردن معترضان به «انقلاب مخملی» و هدایت شده از خارج گاهی هم با مشکلات بسیار اعتراضات را خفه کند. مثل مسابقه فوتبال این اواخر وقتی که تصویر تمام سبز طرفداران، تلویزیون دولتی را مجبور کرد تا برنامه را به یک‌باره به صورت سیاه و سفید پخش کند.
 

بدون شرح

سبز شد ز خون و فریاد، ایران جاویدان

دژخیم بدنهاد دیوسرشت، کاخت شود ویران

سبز شد ز خون و فریاد، ایران جاویدان

آفتاب دلنواز آزادی، فردا شود تابان

در سیاهی سکوت سرزمین سبز

یک طنین سبز، برشد و به جان خستگان نشست

خنده‌ها ز گرمی صدای او شکفت

یک جهان ترانه امیدمان شنفت

از هراس ظالمان، گلوله‌های بیم

بر تن وطن نشست و قلب عاشقان شکست و

سبز شد ز خون و فریاد، ایران جاویدان

دژخیم بدنهاد دیوسرشت، کاخت شود ویران

سبز شد ز خون و فریاد، ایران جاویدان

آفتاب دلنواز آزادی، فردا شود تابان

سپیده دم نزدیک است ای همرهان

ز خشممان برپا شد آتشفشان

سکوتمان گیرد آخر کام خصم

که در جهان پیچیده‌ست فریادمان

به سر رسد خزان ما، که جانمان تن تبر شکست و

سبز شد ز خون و فریاد ایران جاویدان

دژخیم بدنهاد دیوسرشت، کاخت شود ویران

سبز شد ز خون و فریاد، ایران جاویدان

آفتاب دلنواز آزادی، فردا شود تابان

دیدگاه - عبداللطیف مسافر

گرچه مخاطب مستقیم نامه ی شما «ما» نبوده ایم ولی از آنجا که «ما» هم به نوعی حجت نامه ی شما بر صدق گفتارتان- برای هدایت بزرگان- بوده ایم شاید این پاسخ نامربوط نباشد.

برادر بزرگوار جناب اقای توکلی!

سلام بر شما

گرچه مخاطب مستقیم نامه ی شما «ما» نبوده ایم ولی از آنجا که «ما» هم به نوعی حجت نامه ی شما بر صدق گفتارتان- برای هدایت بزرگان- بوده ایم شاید این پاسخ نامربوط نباشد.

«حوادث گزنده و تلخ» ی که شما از آن یاد کرده اید سابقه ای بیش از دو سه ماه دارد. مسامحه ای هم اگر قرار است برقرار باشد اجازه بدهید بگوییم چهار ماه! از زمانی که مهندس موسوی رسما کاندیداتوری خود را برای دهمین دوره ی انتخابات ریاست جمهوری اعلام کرد. «رفتار و ظاهر» ما با پیش از انتخابات تفاوتي نکرده است «ما» همانی هستیم که از همه ی تریبونهای رسمی و از زبان اکابر حکومت به «مردم پرشور» تعبیر شدیم.در آن روزگار نه کسی از رفتار «ما» خرده گرفت و نه ادعایی بر غیر استاندارد بودن ظاهر «ما» اقامه شد، همچنان که اگر با همین رفتار و همین ظاهر – زبانم لال – نماز جمعه را به آقای احمد خاتمی اقتدا کنیم همین دوربین های «صدا و سیما» از هیچ close up و knee shot و medium shot و long shot وهر تکنیک دیگری با تلفیق و تلمیح موسیقی پاپ و رپ برای روایت «حماسه ی حضور» دریغ نمی کند.

برادر جان!

«ما» هم مسلمانیم و به رغم شما از این بابت خود را طلبکار کسی نمی دانیم. شما که به استناد شعار «جمهوری ایرانی» اعراض از قانون و اسلام را در «ما» یافته ای در صدای الله اکبر های شبانه و یاحسین های جانانه ی «ما» چه می یابی؟ همان قرآن هایی بر سر نیزه؟!

تردیدی ندارم که بین «ما» و شما یک تفاوت اساسی هست. ما ولایت مطلقه را جز شایسته ی حضرت حق نمی دانیم. خدایی که تردید ابراهیم خلیل را تاب می آورد و دوستش محمد را بی نیاز از مردمش نمی داند. خدایی که یک بنده اش علی است و آن بنده ی دیگرش... باز هم علی!

گذریم. بحث نظری در باب اسلام و یاری خواستن از عقل و نقل در این مقال، حوصله می خواهد و سواد که اولی را شما نداری و دومی را من!

برادر!

در توضیح خصلت دوم از خصائل چهارگانه ی «جریان موسوم به سبز» افشا کرده اید که پشتیبان «ما» بیگانگانی هستند که با اسلام و مسلمانان و استقلال ایران ضدیت دارند. سی سال گذشت! قصدی بر نوآوری در ایراد اتهام نیست؟ می شود که شما از سر اکرام و صرفا برای تنویر افکار «ما» گم شدگان در ظلمات، فقط چند نمونه از اعتراضاتی که از اول انقلاب تا امروز برزبان مردم و قلم رسانه های مستقل و نویسندگان و گویندگان جاری شده است و سلسله جنبان آن بیگانگان نبوده باشند را شمارش بفرمائید؟ آخر برادر جان! اگر شما در همه ی عالم برای خود دوستی باقی نگذاشته اید این حجت حقانیت شماست؟! اگر اعتراض «ما» به دلیل آشفتگی های شما در سیاست خارجی از طرف هر کس دیگری تایید شود این دلیل سر سپردگی «ما» ست؟! شما که به حول و قوه ی الهی هم دکتری، و هم در دستگاه ولایت کم کلیددار کارهای اساسی نبوده ای، نگاه کن، انصاف بده و خودت قضاوت کن. وطن بربادده و آبروی اسلام برو منافق و متظاهر کیست؟

همشهری!

«نه غزه نه لبنان جانم فدای ایران» به معنای قبول ظلم و جنایت نیست، موضوع طرح اولویتهاست.مگر شما خودت خانه ی آتش گرفته و خانواده ی اسیر آتشت را رها میکنی تا از هم ریشت در برابر اراذلی در دعوایی که چهارتا کوچه پائینتر اتفاق افتاده حمایت کنی؟ آنهم نه حمایتی به تن، عربده ای بی خطر و از دور!

در مورد شعار «مرگ بر روسیه»، حق با شماست! اصولا «مرگ» شعار خوبی نیست. از این بابت از شما عذر خواهی می کنیم. لطفا ضمن ابلاغ مراتب اعتذار ما، این پیام کوچک را هم از جانب «ما» به تاواریش های کرملین ابلاغ بفرمائید.:«به یاری خدای لطیف روزگار بازی کردن شما با عزت و غرور مردم ایران در پوکرهای سیاسی سرآمده است.»

برادر دلاور!

«ما» را از سرآمدن دوران «مدارا»ی حکومت خیلی ترسانیدید. شما مسلمانی و یقینا مرادت از «مدارا» همان چیزی است که در فرهنگ اسلامی تعریف شده است. آنچه را که در این مدت بر «ما» گذشت با آنچه از مفهوم این کلمه عایدت می شود در برابر هم بگذار موارد مشابه با هم را جایی جداگانه بنویس و برای خودت بخوان. ضمنا، الگوی چین و میدان تیان ان مین برای کسی هراس آوراست که عاشورا را شکست دانسته باشد. تو در نگاه سوخته ی «مادر سهراب» شکست را یافتی؟

«ما» اما، با همه ی شرافتمان پیمان بسته ایم که هیچگاه آرمانهای راه سبز را آلوده نکنیم «ما» مثل نگاه مادر سهراب، سنگین و صبور و آرام به پیش می رویم و هیچکس را به خشونت تهدید نمی کنیم. تخته و شلاق، کنده و ساطور، داغ و درفش، سپاه قزلباش و آتش، ارزانی شما.

«ما» ایمان داریم که «آزادی» کلام پاکیزه ای است که با دستهای توانای خدای لطیف حراست خواهد شد. چشمه ی زلالی است که با چشمهای خدا نظارت خواهد شد.

و شما نگران نباش...!
والله خیرا حافظا و هوالعلی العظیم