احمد خاتمی عضو هیئت رئیسه مجلس خبرگان رهبری٬ عملکرد آیت‌الله خامنه‌ای در تعیین پنج روز فرصت برای محاسبه نتیجه انتخابات دهم ریاست جمهوری در سال ۸۸ را نشانه «کارگشایی از نظام اسلامی و مردم» از سوی «اهرم ولایت مطلقه» می‌داند.

او می‌گوید «رهبری از همه حیثیت خود برای حفظ رای مردم مایه گذاشته است» و اصرار رهبر ایران بر «پاسداری از رای مردم» را نماد «جمهوریت نظام» می‌داند.

آقای خاتمی به دنبال برگزاری دهمین اجلاس خبرگان رهبری در برنامه ویژه خبری حاضر شد و گفت که معتقد است «نظام مردم‌سالارانه دینی» در طول سال‌های پس از انقلاب در کشور اجرا شده است و نشانه آن را بیش از سی بار شرکت مردم در انتخابات می‌داند.

او می‌گوید «مردم سالاری دینی» یعنی مردم سرنوشت خود را در چهارچوب پذیرفته شده دین رقم زنند٬ رئیس جمهور و نمایندگان مجلس خود را انتخاب کنند و در تعیین رهبر خود هم به واسطه انتخاب مجلس خبرگان تصمیم‌گیرنده باشند.

عضو هیئت رئیسه مجلس خبرگان رهبری گفت از سیاستمداران داخلی انتظار می‌رود که به خاطر نرسیدن به اهداف خود٬ نظام را فدا نکنند.

نخستین روز از نهمین اجلاس دوره چهارم مجلس خبرگان، یکی از خبرسازترین روزهای آن بود آنچنان که شاید در سال‌های آینده آن را هم‌پای نشست ۱۴ خرداد ۱۳۶۸ این مجلس بر تاریخ ایران اثرگذار بدانند.

محمدرضا مهدوی کنی و اکبر هاشمی رفسنجانی پس از این جلسه، در گفت‌وگو با بخش خبر تلویزیون ایران از یکدیگر تقدیر و تشکر کردند.

گزارش - مردمک

نخستین روز از نهمین اجلاس دوره چهارم مجلس خبرگان، یکی از خبرسازترین روزهای آن بود آنچنان که شاید در سال‌های آینده آن را هم‌پای نشست ۱۴ خرداد ۱۳۶۸ این مجلس بر تاریخ ایران اثرگذار بدانند.

اکبر هاشمی‌رفسنجانی به نفع دیگر کاندیدای ریاست؛ آیت‌الله مهدوی‌کنی کناره‌گیری کرد، پیش‌بینی حامیان حکومت برای خروج هاشمی از قدرت محقق شد و به این ترتیب سناریوی حذف کامل تنها کسی که به شهادت رویدادهای ۳۰ سال اخیر، رقیب رهبر ایران به شمار می‌آید، کلید خورد.

پس از نماز جمعه ۲۹ خرداد ۱۳۸۸، وقتی آیت‌الله خامنه‌ای، رهبر ایران، اعتراض به نتیجه انتخابات ریاست‌جمهوری را بی‌اساس خواند و تلویحاً معترضان را به سرکوب تهدید کرد، همه نگاه‌ها به مجلس خبرگان رهبری معطوف شد؛ جایی که ریاست آن را اکبر هاشمی رفسنجانی بر عهده داشت، همان کسی که پیش از انتخابات در نامه‌ای سرگشاده به رهبر دوستی‌های قدیمی را یادآور شده و نوشته بود: اکنون شما مانده‌اید و من و معدودی از یاران و همفکران قدیم.

ناظران سیاسی این نامه را اتمام حجت هاشمی با خامنه‌ای دانستند و با آغاز درگیری‌ها قصه نظارت بر رهبری را پیش کشیدند و عزل او را از هاشمی خواستند؛ تمنایی که با اظهار نظرهای دوپهلوی هاشمی که گاه رهبر را فصل‌الخطاب می‌دانست و گاه بر قدرت مردم تاکید داشت، به آرامی رنگ باخت.

حالا، هاشمی‌رفسنجانی که در عرصه سیاست ایران به عنوان سیاستمداری میانه‌رو شهرت دارد، به دست خود سکان خبرگان رهبری را واگذار کرده است؛ همان نهادی که تنها مرجع نظارت بر رهبری و دستگاه‌های تحت نظر او به شمار می‌رود.

خبرگان رهبری چه کسانی هستند؟

اصل ۱۰۷ قانون اساسی می‌گوید که پس از مرگ امام خمینی، رهبر انقلاب، تعیین رهبر بر عهده خبرگان منتخب مردم است؛ فقیهانی که با رای مستقیم و مخفی مردم برای هشت سال انتخاب می‌شوند.

به موجب قانون، رهبری که آن‌ها انتخاب می‌کنند «ولایت امر و همه مسئولیت‌های ناشی از آن را بر عهده دارد». از سوی دیگر بر اساس اصل ۱۱۱ قانون اساسی آن‌ها تنها کسانی هستند که باید بر عملکرد رهبر و نهادهای تحت نظر او نظارت داشته باشند و چنانچه به این نتیجه برسند که رهبر ناتوان اسز انجام وظایف قانونی یا فاقد شرایط رهبری است، می‌توانند بر عزل او حکم دهند.

همه این مسئولیت‌ها را که به نقش گسترده و همه‌جانبه «ولی امر» بر زندگی مردم ایران اضافه کنیم، می‌توانیم نتیجه بگیریم که طبق قانون، «خبرگان» مهم‌ترین بازیگران عرصه سیاست ایران به شمار می‌آیند و حیات سیاسی و اجتماعی جامعه را در دست دارند.

طبق قانون، اعضای خبرگان باید دارای درجه فقاهت و آگاه به مسایل سیاسی و اجتماعی روز باشد، اجتهاد اعضا باید در حدی باشد که قدرت استنباط بعضی مسایل فقهی را داشته باشد و بتواند ولی فقیه واجد شرایط رهبری را تشخیص دهد.

علاوه بر این باید دارای درجه‌ای از تقوا باشد که در اظهار نظرهای خود فقط مصالح اسلام و مسلمانان را در نظر بگیرد، به نظام جمهوری اسلامی معتقد و به دینداری و شایستگی اخلاقی شهره باشد.

صلاحیت روحانیونی که می‌خواهند برای شرکت در انتخابات مجلس خبرگان نامزد شوند، باید از سوی شورای نگهبان تائید شود.

تشکیل خبرگان رهبری

اولین دوره انتخابات خبرگان رهبری که در زمان حیات آیت‌الله خمینی برگزار شد، با حرف و حدیث‌هایی همراه بود. گروهی تشکیل این مجلس و برگزاری انتخابات برای آن را به معنای تضعیف جایگاه رهبر انقلاب می‌دانستند که این شبهه با نامه آیت‌الله خمینی مبنی بر برگزاری سریع انتخابات خبرگان رفع شد.

در سال ۱۳۶۱ تنها «مجتهدان در علوم فقهی» می‌توانستند نامزد نمایندگی شوند. ۱۵۰ نفر برای شرکت در رقابت انتخاباتی ثبت نام کردند و انتخابات ۱۹ آذر ۱۳۶۱ برگزار شد.

سیدعلی خامنه‌ای، اکبر هاشمی‌رفسنجانی، موسوی تبریزی، مجتهد شبستری، صادق خلخالی، موسوی اردبیلی، علی‌اکبر مشکینی، امامی کاشانی، محمدی گیلانی، یوسف صانعی، ابوالقاسم خزعلی، واعظ طبسی، احمد جنتی، موسوی خوئینی‌ها، موحدی کرمانی، طاهری خرم‌آبادی، جوادی آملی، فاضل لنکرانی و روح‌الله خاتمی از نمایندگان دور نخست مجلس خبرگان بودند.

دومین مجلس خبرگان، با انتخابات ۱۶ مهر ۱۳۶۹ تشکیل شد. انتخابات این دوره با حرف و حدیث‌هایی همراه بود. شورای نگهبان صلاحیت روحانیون بسیاری از جمله مهدی کروبی، سیدهادی خامنه‌ای، صادق خلخالی و اسدالله بیات را تائید نکرد و همین مسئله سبب شد نمایندگان مجلس در نامه‌ای خطاب به آقای خامنه‌ای که آن زمان رهبر شده بود، به روند رسیدگی به پرونده متقاضیان اعتراض کنند.

از میان ۱۷۸ متقاضی، تنها صلاحیت ۶۲ نفر تائید شد و این حرف و حدیث‌ها در کنار بی‌میلی نامزدهایی که بی حضور رقیب از انتخاب خود مطمئن بودند، مشارکت تنها ۳۷ درصد از رای‌دهندگان واجد شرایط را به همراه داشت.

اعتراض‌ها بی نتیجه ماند و نخستین اجلاس دومین دوره مجلس خبرگان، ۲۸ مهر ۱۳۶۹ تشکیل شد. نمایندگان رئیس و هیئت رئیسه مجلس اول را دوباره برگزیدند و به این ترتیب آیت‌الله مشکینی ریاست مجلس را بر عهده گرفت. هاشمی رفسنجانی، امینی، طاهری خرم‌آبادی و محمد مومن هم اعضای هیئت رئیسه بودند.

انتخابات سومین دوره مجلس خبرگان هم سال ۱۳۷۷ برگزار و اولین جلسه آن اسفند همان سال تشکیل شد. نتیجه رای‌گیری برای هیئت رئیسه هم مانند دو دوره قبلی بود با این تفاوت که قربان‌علی دری‌نجف‌آبادی، جای محمد مومن را گرفت.

اصلاح‌طلبان که با اعمال نظر شورای نگهبان از راه‌یابی به مجلس خبرگان بازمانده بودند، رایزنی و گفت‌وگو برای اصلاح روند انتخاب اعضای این مجلس را در پیش گرفتند و در روزنامه‌های پرتعداد آن دوره به این مسئله پرداختند.

کاهش فاصله زمانی میان جلسه‌های مجلس، علنی کردن مذاکره‌های این جلسه‌ها که تا کنون محرمانه‌ مانده، فعال کردن کمیسیون‌های مجلس، تجدیدنظر در امکانات مالی مجلس و همین‌طور تجدیدنظر در آئین‌نامه انتخاباتی آن، از جمله مواردی بود که مورد توجه رسانه‌های اصلاح‌طلب قرار داشت.

از سوی دیگر، گروهی از مخالفان اعلام می‌کردند که مجلس خبرگان نباید در انحصار روحانیون باشد، مصوبه‌های آن باید علنی شود و نظارت شورای نگهبان بر انتخابات آن باید لغو شود.

انتقاد لغو نظارت شورای نگهبان با این منطق مطرح می‌شد که مهم‌ترین وظیفه مجلس خبرگان نظارت بر رهبری است و اعضای شورای نگهبان به طور مستقیم یا غیرمستقیم از سوی رهبر انتخاب می‌شوند و تاثیر منتخبان رهبری بر انتخاب اعضای خبرگان شائبه هم‌سویی این نهاد با رهبری را پدید می‌آورد.

انتخابات چهارمین دوره مجلس خبرگان هم سال ۱۳۸۵ برگزار و نخستین اجلاس آن اول اسفند همان سال تشکیل شد. در حال حاضر علاوه بر هاشمی‌رفسنجانی که جای خود را ذر هیئت رئیسه به مهدوی‌کنی سپرد، سید احمد خاتمی، احمد جنتی، ابوالقاسم خزعلی، دری‌نجف‌آبادی، احمد علم‌الهدی، هاشمی‌شاهرودی، طاهری خرم‌آبادی، علی فلاحیان، صادق لاریجانی، مجتهد شبستری و مصباح یزدی عضو آن هستند.

تصمیم‌های تاریخی

بی شک مهم‌ترین جلسه مجلس خبرگان جلسه‌ای بود که چهاردهم خرداد سال ۱۳۶۸ پس از مرگ آیت‌الله خمینی با حضور همه اعضای مجلس برگزار شد و مهم‌ترین تصمیم این نهاد انتخابی در تاریخ حیاتش، انتخاب دومین رهبر جمهوری اسلامی در همین جلسه است؛ جلسه و تصمیمی که پیامدهای بسیار داشت و بسیاری از اهالی سیاست ایران با گذشت ۲۱ سال از آن همچنان از رویدادهایی که پشت درهای بسته رقم خورد، می‌گویند.

پر سر و صداترین و بی‌پرده‌ترین نمونه نامه‌ای سرگشاده بود به قلم قاسم شعله‌سعدی، حقوق‌دان و نماینده پیشین مجلس که سال ۱۳۸۱ خطاب به آقای خامنه‌ای نوشت و به صراحت به او اعلام کرد که به هنگام انتخاب رهبر در سال ۱۳۶۸ شرط مرجعیت برای گزینش رهبر در متن قانون اساسی مصوب ۱۳۵۸ همچنان استوار بود و چون آقای خامنه‌ای در آن زمان مرجع تقلید نبود باید در رهبری او تشکیک کرد.

در آن جلسه ابتدا قرار شد گروهی سه نفره متشکل از آیت‌الله مشکینی، آیت‌الله موسوی اردبیلی و حجة‌الاسلام خامنه‌ای به عنوان شورای رهبری، مدیریت کشور را بر عهده گیرد که این پیشنهاد رای نیاورد و در نهایت آقای خامنه‌ای با دو سوم آراء به عنوان رهبر ایران انتخاب شد. اکبر هاشمی رفسنجانی یکی از حامیان این انتخاب بود و پیش از رای‌گیری در جمع نمایندگان مجلس خبرگان، در حمایت از آقای خامنه‌ای سخنرانی کرد.

پس از تغییر قانون اساسی و برگزاری همه پرسی در ششم مرداد ۱۳۶۸، مجلس خبرگان سومین جلسه خود را به‌طور فوق‌العاده تشکیل داد و بار دیگر رهبری آقای خامنه‌ای را که در بیانیه این اجلاس «آیت‌الله خامنه‌ای» خطاب شده بود، تائید کرد.

در جریان تغییر قانون اساسی شرط مرجعیت برای رهبر و همچنین مسئله شورای رهبری به کلی حذف شد.

تنظیم و تصویب مقدمات آئین‌نامه مجلس خبرگان و تاسیس دبیرخانه دائمی مجلس در قم از دیگر مصوبه‌های این دوره مجلس بود.

آخرین اجلاس دور اول مجلس خبرگان که در تیرماه ۱۳۶۹ برگزار شد از این نظر اهمیت داشت که شرایط نمایندگان تغییر کرد و شرط اجتهاد برداشته شد. اجتهاد شرطی بود که شورای نگهبان آن را برای تمام نمایندگان واجب دانسته بود.

حالا آیت‌الله مهدوی کنی ۸۰ ساله که با ویلچر به تازه‌ترین اجلاس خبرگان آمده‌ بود، امور مجلس را به دست گرفته است تا به زعم نزدیکان به رهبر جمهوری اسلامی، هیچ خطری هرچند کوچک و پیش‌ پا افتاده مقام ولایت را تهدید نکند.

گزارش - مریم صبا

سناریوی مخالفان اکبر هاشمی‌رفسنجانی برای کنارگذاشتن او از ساختار قدرت، امروز ۱۷ اسفندماه با انتخاب مهدوی‌کنی به سمت ریاست مجلس خبرگان، جدی‌تر شد.

با کناره‌گیری اکبر هاشمی رفسنجانی از نامزدی در انتخابات مجلس خبرگان، سرانجام امروز آیت‌الله محمدرضا مهدوی کنی رئیس مجلس خبرگان شد.

پیش از برگزاری اجلاس خبرگان، مخالفت‌ هواداران دولت برای کنارگذاشتن هاشمی از ریاست خبرگان شدت گرفت و با اعلام کاندیداتوری احتمالی محمدرضا مهدوی‌کنی برای این سمت،‌ ابتدا خبرهایی منتشر شد مبنی بر این‌که اکبر هاشمی رفسنجانی حتما در این انتخابات شرکت می‌‌کند. اما امروز مشخص شد که آقای هاشمی پیش از برگزاری انتخابات اعلام کرده بود که در صورت نامزدی مهدوی کنی، کاندیدا نخواهد شد.

ریاست مجلس خبرگان رهبری از شهریور سال ۱۳۸۶ به عهده اکبر هاشمی‌‌رفسنجانی بود. هرچند مجلس خبرگان در تمام این سال‌ها به‌جای انجام وظیفه نظارت بر عملکرد رهبری، فقط نقش تایید کننده داشته است، اما انتخابات امروز و فردا ۱۷ و ۱۸ اسفند، سرنوشت مخالفت‌ها و تلاش هواداران دولت را برای  حذف اکبر هاشمی از ساختار قدرت بیشتر مشخص خواهد کرد.

پس از انتخابات ریاست‌جمهوری سال ۱۳۸۸ و اعلام نتایج آن که اعتراض‌های گسترده و سرکوب شدید مخالفان را به همراه داشت، بسیاری آیت‌الله خامنه‌ای را عامل این وقایع و حامی محمود احمدی‌نژاد دانستند و منتظر واکنش مجلس خبرگان به ریاست اکبر هاشمی رفسنجانی به این وقایع بودند تا درباره جایگاه رهبری و عملکرد وی اظهار نظر کند.

اما در جلسات خبرگان که تحت تاثیر وقایع پس از انتخابات دهم برگزار شد، نتیجه‌ای دراین باره به دست نیامد و بار دیگر جایگاه ولایت فقیه و رهبری آیت‌الله خامنه‌ای مورد تائید قرار گرفت.

سرکوب‌ شدید معترضان در روزهای پس از انتخابات سال گذشته، دستگیری‌ها و کشتن مردم نشان داد که باوجود مخالفت‌های صریح آقای هاشمی با دولت محمود احمدی‌نژاد، نقش او به‌عنوان ریاست بر مجلس خبرگان و مجمع تشخیص مصلحت نظام در جلوگیری از این وقایع چندان تاثیرگذار نبوده است.

پس از انتخاب محمود احمدی‌نژاد به سمت ریاست‌‌جمهوری، آیت‌الله خامنه‌ای همه جانبه از او حمایت کرد و حتی در نمازجمعه پس از انتخابات ریاست‌جمهوری سال گذشته صراحتا اعلام کرد که نظرات او به محمود احمدی‌نژاد و سیاست‌های او نزدیک‌تر است.

در سال‌های ریاست‌جمهوری آقای احمدی‌نژاد، فاصله میان هاشمی‌رفسنجانی و آقای خامنه‌ای هرچه بیشتر شد. اکبر هاشمی کسی بود که پس از درگذشت آیت‌الله خمینی، برای این‌که آیت‌الله خامنه‌ای به‌عنوان جانشین او انتخاب شود، تلاش زیادی کرد. آقای خامنه‌ای در آن زمان مقام ریاست‌جمهوری را برعهده داشت.

علی‌اکبر هاشمی بهرمانی که به اکبر هاشمی‌رفسنجانی، شهرت دارد، سیاستمدار ۷۶ ساله اهل بهرمان رفسنجان است. او در انقلاب ۵۷ نقش بانفوذی داشت و پس از آن، ابتدا به‌عنوان یکی از اعضای شورای انقلاب اسلامی منصوب شد و پس از آن مدتی سرپرست وزارت کشور بود.

در سال ۱۳۵۹، با برگزاری اولین انتخابات مجلس شورای اسلامی به این نهاد راه یافت و همزمان با رای نمایندگان به ریاست مجلس انتخاب شد. او تا سال ۱۳۶۸ که به ریاست‌جمهوری رسید، بیش از ۹ سال ریاست مجلس را عهده‌دار بود.

آقای هاشمی از سال ۱۳۶۸ تا ۱۳۷۶ بر صندلی ریاست‌جمهوری ایران تکیه زد. او هم‌چنین از سال ۱۳۶۸ تاکنون ریاست مجمع تشخیص مصلحت را برعهده دارد. آقای هاشمی برای چهار دوره متوالی نایب رئیس اول  مجلس خبرگان بود و از سال ۱۳۸۶ریاست این مجلس را عهده‌دار است.

امام جمعه موقت تهران و برکناری از آن

نخستین واکنش‌های آقای هاشمی به حوادث پس از انتخابات سال ۱۳۸۸، در نماز جمعه  ۲۶ تیر سال گذشته نمایان شد.

در این نمازجمعه که بنا بر گزارش‌ها جمعیت میلیونی در آن شرکت کردند و با ضرب و شتم معترضان و دستگیری شمار زیادی از مخالفان دولت همراه بود، آقای هاشمی «آزادی زندانیان سیاسی، بازگرداندن اعتماد مردم نسبت به سلامت در انتخابات و دلجویی از آسیب‌دیدگان و بازماندگان پس از انتخابات» را خواستار شد.

پس از این اظهارات بود و با وجود آن که سال‌ها این تریبون در اختیار او بود و مسئولیت امام جمعه موقت تهران را برعهده داشت، دیگر در نمازجمعه و در مقام امام جمعه موقت دیده نشد.

آقای هاشمی پس از انتخابات سال گذشته با شماری از خانواده‌های زندانیان سیاسی دیدار کرده و بارها مخالفت خود را با دولت محمود احمدی‌نژاد اعلام کرده است، اما در برخی اظهارنظرهای خود نیز سخنان چند پهلویی را مطرح کرده که بیانگر تبعیت او از «ولایت فقیه» و آیت‌الله خامنه‌ای است.

آقای هاشمی که حالا سرنوشت سیاسی او در هاله‌ای از ابهام قرار دارد، بارها برای کسب ریاست و قدرت در ساختار جمهوری اسلامی تلاش کرده است.

او در انتخابات مجلس ششم به اندازه کافی رای نیاورد تا پس از پایان عمر ریاست‌جمهوری‌اش در سال 76، بار دیگر بر صندلی مجلس شورای اسلامی تکیه بزند.

او بار دیگر در سال 84 بخت خود را برای ریاست‌جمهوری در کنار کاندیداهایی چون محمود احمدی‌نژاد آزمود، اما از او شکست خورد و با تردید در صحت نتایج انتخابات و سکوت درباره آن، قضاوت را به «خدا» سپرد.

ریاست مجمع تشخیص مصلحت نظام

اکبر هاشمی‌رفسنجانی از سال از ۱۳۶۸ تاکنون ریاست مجمع تشخیص مصلحت نظام را نیز عهده‌دار است. مجمع تشخیص در ابتدا به‌منظور حل اختلاف میان شورای نگهبان و مجلس شورای اسلامی به‌وجود آمد، اما در دولت محمود احمدی‌نژاد از قدرت این نهاد کاسته شد.

محمود احمدی‌نژاد روز چهارم بهمن در نامه‌ای که برای تمام نمایندگان مجلس فرستاد، مجمع تشخیص مصلحت را به «نقض قانون اساسی، مخدوش کردن وظایف قوه مجریه و ترجیح دادن مصلحت خواص بر مصلحت مردم» متهم کرد و از همراهی رئیس مجلس و رئیس قوه قضائیه با این اقدام مجمع انتقاد کرد.

اما مجمع تشخیص در واکنش به این نامه اعلام کرد که «تا به حال سابقه نداشته کسی در مقام رئیس‌جمهوری به این نهاد بتازد و اعضای آن را که منتخب رهبری هستند، متهم به تلاش برای کارشکنی کند».

در موردی دیگر، محمود احمدی‌نژاد قانون اختصاص بودجه دو میلیارد دلاری به مترو را، که در مجلس تصویب اما در شورای نگهبان رد شد و نهایتا در مجمع تشخیص مصلحت نظام مورد تایید قرار گرفت، نه تنها ابلاغ بلکه اجرا هم نکرد. او حتی ادعا کرد که «دولت او قانون‌گراترین دولت است و آنچه اجرا نمی‌کند قانون نیست».

دوران هشت ساله ریاست‌جمهوری

اکبر هاشمی‌رفسنجانی چهارمین رئیس‌جمهوری ایران است که برای دو دوره چهارساله و در فاصله بین سال‌های ۱۳۶۸ تا ۱۳۷۶ بر این صندلی تکیه زد. از دوره ریاست‌جمهوری هاشمی‌رفسنجانی به‌عنوان «دوران سازندگی» یاد می‌شود و از ویژگی‌های اصلی آن سیاست اقتصادی باز اقتصاد آزاد است.

آقای هاشمی اندکی پس از پایان جنگ هشت ساله ایران و عراق، اداره کشور را به دست گرفت. ریاست‌جمهوری او هم‌زمان بود با اجرای اولین برنامه پنج ساله توسعه اقتصادی. در این دوره، هم‌زمان با افزایش درآمدهای نفتی و دریافت وام‌های خارجی، دولت، سیاست درهای باز اقتصادی را به اجرا درآورد. با اجرای این برنامه، حجم واردات به سرعت افزایش یافت.

هرچند فضای سیاسی کشور در دوره مدیریت اکبر هاشمی بسته بود، اما زمینه اصلاحات اقتصادی در زمان او فراهم شد. خصوصی‌سازی، راه‌اندازی موسسات مالی و اعتباری، توسعه و بازگشایی بورس اوراق بهادار تهران و تلاش برای آزادسازی نظام ارزی، از جمله برنامه‌هایی بود که در دوره هاشمی‌رفسنجانی به اجرا درآمد.

با این حال، حرکت‌های اقتصادی ازجمله یکسان‌سازی نرخ ارز، به دلیل افزایش حجم نقدینگی، تورم، کاهش قیمت نفت و تشدید تحریم‌های آمریکا علیه ایران متوقف و نخستین دور اصلاحات اقتصادی که دولت هاشمی‌رفسنجانی آن را آغاز کرده بود، خیلی زود به بن‌بست رسید.

اکبر هاشمی‌رفسنجانی در دوره ریاست‌جمهوری خود به داشتن «زندگی اشرافی» و اشرافی‌گری متهم شد. زمزمه‌ها درباره «ثروت افسانه‌ای» او از همین دوران آغاز شد، به‌ویژه آن که پس از یک دوره جنگ و «اقتصاد کوپنی»، دولت هاشمی بر فعالیت‌های اقتصادی و بازکردن درهای کشور به روی اقتصاد باز و سرمایه‌داری متمرکز شده بود.

قتل‌های زنجیره‌ای

قتل‌های زنجیره‌ای اصطلاحی است که از زمان ترور شماری از نویسندگان و دگراندیشان در دوره ریاست‌جمهوری محمد خاتمی به کار می‌رود، اما گزارش‌ها و کتاب‌هایی منتشر شده مبنی بر این‌که قتل‌های زنجیره‌ای از دولت هاشمی رفسنجانی آغاز شده بود.

ازجمله اکبر هاشمی‌رفسنجانی به‌عنوان رئیس‌جمهوری، به دست داشتن در ترور شماری از فعالان سیاسی و اعضای حزب دموکرات کردستان ایران در سال ۱۹۹۲ میلادی در رستوران میکونوس در شهر برلین،  متهم است. دادگاهی در شهر میکونوس نیز اعلام کرد که به ماموران جمهوری اسلامی مظنون است و آیت‌الله خامنه‌ای، رهبر، اکبر هاشمی‌رفسنجانی، رئیس‌جمهوری وقت و علی فلاحیان، وزیر وقت اطلاعات را در این رابطه به دادگاه فراخواند.

اکبر هاشمی به دلیل اتهام‌هایی که در دادگاه‌های بین‌المللی علیه او مطرح شده و احتمال دستگیری‌اش در صورت خروج از کشور، در این سال‌ها ایران را ترک نکرده است. تنها کشوری که او در سال‌های اخیر به آن مسافرت کرده، کشور عربستان سعودی است.

اکبر گنجی در کتاب «عالیجناب سرخپوش و عالیجنابان خاکستری» به صراحت مسئولیت شماری از قتل‌های زنجیره‌ای را به دوره ریاست‌جمهوری هاشمی‌رفسنجانی نسبت داده است.

خانواده آقای هاشمی در بحران

اکبر هاشمی‌رفسنجانی پنج فرزند به نام‌های  فاطمه، محسن، فائزه، مهدی و یاسر دارد. از میان آنها فائزه هاشمی وارد سیاست شد و در انتخابات دوره پنجم مجلس شورای اسلامی شرکت کرد. او هم‌چنین در اعتراض‌های پس از انتخابات ریاست‌جمهوری سال ۱۳۸۸ شرکت کرد و در چندین نوبت بازداشت شد. فاطمه هاشمی دختر دیگر اکبر هاشمی، تا سال پیش رئیس بنیاد بیماری‌های خاص بود.

محسن هاشمی، فرزند دیگر او تا چند روز پیش ریاست مترو تهران را عهده‌دار بود و بر سر اختلافات با دولت و بودجه مترو از این سمت کناره‌گیری کرد. مهدی هاشمی نیز که اکنون در لندن به سر می‌برد، به دست داشتن در «فتنه ۸۸ و همکاری با سران فتنه» متهم است و حکم جلب او به هنگام بازگشت به ایران صادر شده است.

اکبر هاشمی رفسنجانی هم‌چنین چندین کتاب تالیف کرده است که از مهم‌ترین آنها «امیرکبیر قهرمان مبارزه با استعمار» و مجموعه‌ای با عنوان خاطرات روزانه هاشمی است.

خبر - مردمک

آیت‌الله محمدرضا مهدوی کنی، امروز ۱۷ اسفندماه با کناره‌گیری اکبر هاشمی رفسنجانی از نامزدی، رئیس مجلس خبرگان شد.

این نخستین روز از نهمین اجلاس مجلس خبرگان بود و در انتخبات هیئت رئیسه آن مهدوی کنی با کسب ۶۳ رای به عنوان رئیس انتخاب شد.

آقای مهدوی کنی در حالی به این پست رسید که رئیس پیشین مجلس خبرگان، اکبر هاشمی رفسنجانی پیش از برگزاری انتخابات اعلام کرد که در صورت نامزدی محمدرضا مهدوی کنی، کاندیدا نخواهد شد.

پیش از این اکبر هاشمی رفسنجانی به مدت دو سال ریاست مجلس خبرگان را برعهده داشت.

آیت‌الله محمدرضا مهدوی کنی متولد ۱۳۱۰، از روحانیون عالی‌رتبه ایران، به خصوص در اوایل انقلاب اسلامی بوده است. او یکی از پنج روحانی عضو شورای انقلاب بود و در دولت‌های شورای انقلاب، رجایی و باهنر، وزارت کشور را در دست داشت. پس از ترور آقایان رجایی و باهنر، مهدوی کنی نخست‌وزیر موقت شد.

محمدرضا مهدوی کنی، هم‌اکنون دبیرکل جامعه روحانیت مبارز و رئیس دانشگاه امام صادق است.

طی ماه‌های گذشته حملات هواداران دولت بر آقای رفسنجانی شدت گرفته بود. این حملات لفظی به ویژه پس از تظاهرات معترضان در روز ۲۵ بهمن افزایش یافت. هوادارن سرسخت حکومت، اکبر هاشمی رفسنجانی را به نگرفتن موضع شفاف در برابر سران مخالفان دولت ایران متهم کرده‌اند.

پیشتر و با نزدیک شدن انتخابات هیئت رئیسه مجلس خبرگان رهبری، دفتر هاشمی رفسنجانی، با صدور اطلاعیه ای، به «جوسازی» های رسانه‌ای در مورد انتخاب آقای هاشمی به ریاست این مجلس، واکنش نشان داد.

دفتر هاشمی رفسنجانی در مطلبی که در وب‌سایت او منتشر شده بود از تلاش‌ها و رفتارهای «غیرمتعارف و نابهنجار» برخی چهره‌های وابسته به یک «جریان خاص» برای کسب ریاست خبرگان، انتقاد کرده بود.

این اطلاعیه پس از آن منتشر شد که برخی هوادارن دولت از کناره‌گیری هاشمی رفسنجانی در صورت نامزدی مهدوی کنی سخن گفته بودند؛ آقای هاشمی خود در سخنرانی‌اش در آغاز به کار نهمین اجلاس مجلس خبرگان تایید کرد که درباره نامزدی آقای مهدوی کنی از طریق آیت‌الله امامی کاشانی، امام جمعه موقت تهران «پیغامی فرستاده بود».

امروز آیت‌الله مهدوی کنی با تاخیری دو ساعته به اجلاس خبرگان رفت. در همین زمان آقای هاشمی اعلام کرد که در صورت کاندیداتوری آیت‌الله مهدوی کنی، کاندیدای ریاست مجلس خبرگان نمی‌شود تا از ناحیه او «آسیبی به این نهاد مقدس نرسد.»

آیت‌الله مهدوی کنی، رئیس جدید مجلس خبرگان در اولین سخنانش پس از احراز این پست گفت: به رغم اختلاف سلیقه‌ها باید همدیگر را تحمل کنیم.

او همچنین گفت که مقام ولایت حفظ کننده و هماهنگ‌کننده جامعه است. به گفته او انحصارگرایی «مذموم» است.

آقای مهدوی کنی در حالی که اکبر هاشمی رفسنجانی را یاور دیرین خود و مبارزه دانست، گفت: از ایشان می خواهم همان‌گونه که در دوران مبارزه و انقلاب تا‌کنون با ایشان بودیم‌، ایشان کما فی‌السابق به ما کمک کنند.

آقای هاشمی هم خطاب به حاضران در اجلاس گفت‌: «همه می‌دانید که در چند ماه اخیر چه غوغایی در این رابطه به وجود آمد و همه چیز را تحت تاثیر قرار داد. اگر این اختلاف از خانه ما یعنی مجلس خبرگان نیز آغاز شود، قطعاً تاثیر آن بیشتر خواهد بود».

او با تاکید بر این‌که بار گذشته نیز «با تاکید رهبر جمهوری اسلامی ایران ریاست مجلس خبرگان را برعهده گرفت»، گفت که «رهبری، پدر همه است». به گفته اکبر هاشمی رفسنجانی، «مردم در اصل با ولایت فقیه مشکلی ندارند» و تنها مشکلی که وجود دارد این‌ است که «خیلی از افراد و نهادها از رهبری زیادی خرج و هزینه می‌کنند و هر کاری که انجام می‌دهند، ولو این‌که خطا کرده باشند به رهبری اتکا می‌کنند».

پس از انتخابات سال گذشته ریاست‌جمهوری در ایران و حوادث خونین پس از آن بسیاری از منتقدان از مجلس خبرگان خواستند به وظیفه «قانونی» خود برای «نظارت بر عملکرد رهبر» و نهادهای زیر نظر او، از جمله قوه قضاییه و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی عمل کند.

شهریورماه امسال نیز مهدی کروبی، یکی از سران مخالف دولت، در نامه‌ای  به آیت‌الله هاشمی رفسنجانی، از اعضای مجلس خبرگان خواسته‌ بود که به وظایف خود در نظارت بر نقش رهبری عمل کنند و به «شبهات و ابهامات موجود در جامعه» پاسخ بگویند.

مجلس خبرگان رهبری تا همینک به هیچ‌یک از مواردی که مهدی کروبی و منتقدان دیگر به آن اشاره کرده‌اند، واکنشی نشان نداده است.

با پایان ریاست اکبر هاشمی رفسنجانی بر مجلس خبرگان، او هم‌اکنون تنها ریاست مجمع تشخیص مصلحت نظام را بر عهده دارد.

خبر - مردمک

رئیس قوه قضائیه می‌گوید وظیفه «نظارت بر رهبری» از سوی مجلس خبرگان در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران وجود ندارد.

صادق لاریجانی، ۱۵ اسفندماه و در جلسه مسئولان عالی قضایی گفت که مجلس خبرگان رهبری با توجه به مفاد اصول هفتم و هشتم و یکصد و یازدهم قانون اساسی دارای وظایف و اختیارات خاصی از جمله تشخیص وجود صفات ضروری در رهبری و بقای آن است، ولی تعبیر «نظارت بر رهبری» در قانون اساسی وجود ندارد.

در اصل ۱۱۱ قانون اساسی آمده است که هر گاه رهبر از انجام وظایف قانونی خود ناتوان شود یا فاقد یکی از شرایط مذکور در اصول پنجم و یکصد و نهم گردد، یا معلوم شود از آغاز فاقد بعضی از شرایط بوده است، از مقام خود بر کنار خواهد شد. تشخیص این امر به عهده خبرگان مذکور در اصل یکصد و هشتم است.

این اصل «نظارت» را رد یا تایید نمی‌کند، اما مشخص نیست تشخیص مواردی مانند «هر گاه رهبر از انجام وظایف قانونی خود ناتوان شود» و دیگر موارد مذکور از چه راهی شدنی‌ست.

پس از انتخابات سال گذشته ریاست‌جمهوری در ایران و با توجه به حوادث رخ داده و موضع‌گیری‌های رهبر جمهوری اسلامی ایران، بعضی از تحلیلگران سیاسی عنوان کردند که زمان آن رسیده تا مجلس خبرگان به وظیفه «قانونی» خود برای «نظارت بر عملکرد رهبر» و نهادهای زیر نظر او، از جمله قوه قضاییه و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی عمل کند.

شهریورماه امسال نیز مهدی کروبی، یکی از سران مخالف دولت، در نامه‌ای که در آستانه هشتمین اجلاس خبرگان به آیت‌الله هاشمی رفسنجانی نوشت، از اعضای این اجلاس خواسته‌ بود که به وظایف خود در نظارت بر نقش رهبری عمل کنند و به «شبهات و ابهامات موجود در جامعه» پاسخ بگویند.

او که از سیاستمداران مخالف دولت است، در این نامه ضمن اشاره به تدابیر در نظرگرفته شده در قانون اساسی برای جلوگیری از انحراف از موازین اسلامی، مجلس خبرگان را موظف به «انتخاب آزاد بهترین» و «نظارت مستمر بر او (رهبری) و اعمال و مجموعه زیر فرمان وی» و «حق عزل رهبری در صورت ناتوانی در انجام وظیقه یا فقد شرایط» دانست.

مجلس خبرگان رهبری تا همینک به هیچ‌یک از مواردی که مهدی کروبی و دیگر منتقدان به آن اشاره کرده‌اند، واکنشی نشان نداده است.

در نهمین اجلاس این دوره مجلس خبرگان که در روزهای ۱۷ و ۱۸ اسفند برگزار می‌شود، قرار است اعضای هیئت رئیسه به مدت دو سال انتخاب شوند. هواداران دولت حملاتی را به آیت‌الله اکبر هاشمی رفسنجانی، رئیس فعلی مجلس خبرگان به خاطر «موضع نگرفتن در قبال حوادث پس از انتخابات» کرده‌اند. آنها از آیت‌الله مهدوی کنی برای شرکت در انتخابات هیئت رئیسه خبرگان دعوت کرده‌اند.

خبر - مردمک

با نزدیک شدن انتخابات هیئت رئیسه مجلس خبرگان رهبری، دفتر هاشمی رفسنجانی، با صدور اطلاعیه ای، به «جوسازی» های رسانه ای در مورد انتخاب آقای هاشمی به ریاست این مجلس، واکنش نشان داد.

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی هاشمی رفسنجانی، محمد هاشمی رئیس دفتر آقای هاشمی، با صدور اطلاعیه ای، ضمن مشخص کردن موضع آقای هاشمی در مورد انتخابات آینده مجلس خبرگان رهبری، از «جوسازی» های رسانه ای یک «جریان خاص» پیرامون این انتخابات، انتقاد کرد و آن را «توهین به ۸۰ مجتهد و علمای طراز اول کشور» دانست .

در بخشی از این اطلاعیه بدون اشاره به نام آن «جریان خاص»، آمده است: شاید نگرانی از انتخاب مجدد آیت‌الله هاشمی رفسنجانی به عنوان رئیس مجلس خبرگان باعث شده که عده‌ای اول دروغی را به ایشان منسوب می‌کنند و سپس برای جا انداختن این دروغ به مصاحبه و تحلیل روی آوردند.

رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام،  روز هفتم اسفند در جلسه این مجمع، از تصمیم خود برای شرکت در انتخابات هیئت رئیسه مجلس خبرگان آینده که در نیمه اسفندماه برگزار می شود خبر داد. آقای هاشمی در این جلسه گفت: احساس می‌کنم نباید تسلیم القائات افراد و گروه‌های افراطی شد. من به تکلیف عمل خواهم کرد و نتیجه آن هر چه باشد تنها رضایت و خشنودی خداوند برایم مهم است.

هاشمی رفسنجانی، در عین حال گفت که تنها برای «ادای تکلیف و دین به جامعه و انقلاب و نظام اسلامی» این مسئولیت را می‌پذیرد.

مجلس خبرگان رهبری، مجلسی متشکل از فقیه‌های «واجد شرایط» است که بر اساس اصل ۱۰۷ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران تشکیل شد تا پس از مرگ روح‌الله خمینی (بنیانگذار نظام جمهوری اسلامی)، جانشین رهبر جمهوری اسلامی را تعیین کند. مدت هر دورهٔ این مجلس، هشت سال است و تعداد اعضای آن در حال حاضر ۸۶ نفر است.

اکبر هاشمی رفسنجانی، در حال حاضر ریاست مجلس خبرگان رهبری را به عهده دارد. گفته می شود که آیت الله مهدوی کنی، روحانی محافظه‌کار نیز برای شرکت در انتخابات هیئت رئیسه مجلس خبرگان، اعلام آمادگی کرده است.

دفتر آیت الله مهدوی کنی، پيش تر اعلام کرده بود که وی به درخواست‌ها برای حضور در انتخابات رياست خبرگان، پاسخ مثبت داده است.

مصطفی میرلوحی، رئيس دفتر آيت‌الله محمدرضا مهدوی کنی، روز دوشنبه (نهم اسفند) اعلام کرد که «به دنبال در خواست حدود ۶۰ نفر از نمايندگان مجلس خبرگان از آقای مهدوی کنی برای حضور در انتخابات رياست مجلس خبرگان، وی به این درخواست پاسخ مثبت داده و قصد دارد نامزد ریاست این مجلس شود».

خبرگان رهبری و جوسازی «رسانه های معلوم الحال»

دفتر هاشمی رفسنجانی در اطلاعیه امروز(سه شنبه دهم اسفند) خود با انتقاد شدید از عملکرد « رسانه‌های معلوم الحال»، نوشت: آنچه این روزها برای تحت‌الشعاع قرار دادن انتخابات هیئت رئیسه مجلس خبرگان رهبری در رسانه‌های معلوم‌الحال اتفاق می‌افتد، بالاتر از بداخلاقی‌های سیاسی، اسلامی و انسانی است و معلوم نیست کدام هدف را دنبال می‌کنند که دروغ را به عنوان یک وسیله توجیه اقدامات خویش می‌دانند.

در این اطلاعیه آمده است که آقای هاشمی بر اساس تکلیف رهبری در انتخابات خبرگان دوره قبل (سال ۱۳۸۵) شرکت کرده؛ اما رسانه‌های اصول‌گرا و مخالف آقای رفسنجانی در گزارش‌های گوناگو به این اشاره کرده‌اند که «رهبری نظام هیچ نظری نفیا یا اثباتا برای ریاست خبرگان» ندارد.

دفتر هاشمی رفسنجانی، از تلاش‌ها و رفتارهای «غیرمتعارف و نابهنجار» برخی چهره‌های وابسته به یک «جریان خاص» برای کسب ریاست خبرگان، انتقاد کرده و می‌نویسد: طرفداران یک جریان خاص نباید به وجدان خویش اجازه دهند که به خاطر مخالفت سیاسی با یک شخصیت، اخلاق و انصاف را فراموش کنند.

همزمان، حسين ابراهيمی، از اعضای جامعه روحانيت مبارز، به خبرگزاری کار ایران (ایلنا) گفته است که این جامعه، روز چهارشنبه یازدهم اسفند ماه در جلسه شورای مرکزی، موضعش را در مورد حمايت از يک کانديدا برای رياست مجلس خبرگان آینده مشخص و اعلام خواهد کرد.

انتخابات مجلس خبرگان در هفته سوم اسفند ماه برگزار می‌شود. طی هفته‌های گذشته و به ویژه پس از اعتراضات ۲۵ بهمن، حمله‌های گروه‌هایی در داخل حکومت ایران که مخالف هاشمی رفسنجانی اند به او افزایش یافته است.

خبر - مردمک

اکبر هاشمی رفسنجانی می‌گوید «گروه‌های افراطی این‌گونه به جامعه القا می‌کنند که این‌جانب تشنه ریاست بر جایگاه و مسند خاصی هستم اما احساس می‌کنم نباید تسلیم آن‌ها و القائات آنان شد».

رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام، در جلسه امروز هفتم اسفند این نهاد افزود: به گواه تاریخ و گواهی شخصیت‌های موجود و نظام، هیچ‌گاه و در هیچ مقطعی به دنبال پست و مسئولیت نبوده‌ام.

سخنان امروز آقای هاشمی رفسنجانی نخستین واکنش او پس از تازه‌ترین دور حمله اصولگرایان است که بعد از تظاهرات معترضان در روز ۲۵ بهمن بالا گرفت و گمانه‌زنی شخصیت‌ها و رسانه‌های حامی دولت از احتمال برکناری او از ریاست مجلس خبرگان را همراه داشت.

رئیس مجلس خبرگان رهبری با یادآوری این‌که تا کنون «توسط آیت‌الله خمینی، آیت‌الله خامنه‌ای و آرای مردم» مسئولیت‌ها را به عهده گرفته است، گفت: «گروه‌های افراطی دانسته یا ندانسته شانتاژهایی می‌کنند که احساس می‌کنم نباید تسلیم آن‌ها و القائات آنان شد».

او می‌گوید که حتی در اجلاس دوره قبل خبرگان رهبری، ریاست خبرگان را شخصا به آقای مهدوی کنی پیشنهاد کرده و خود مایل به پذیرش آن نبوده و حضور در انتخابات خبرگان را شخص رهبری بر او تکلیف کرده بود.

پس از تظاهرات اعتراضی ۲۵ بهمن‌ماه، آقای هاشمی رفسنجانی به شبکه خبر گفت که «وحدت و انسجام به عنوان مهم‌ترین موضوع کشور است و همه باید بتوانند حرف و سخن خود را در مجرای قانون بزنند».

پس از آن محمدحسین صفار هرندی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی دولت نهم، گفت که آقای هاشمی «مرحله به مرحله از دور مسئولیت‌هایی که داشته خارج می‌‏شود و در انتخابات هیئت رئیسه مجلس خبرگان هاشمی حذف خواهد شد».

تلویزیون دولتی ایران دست به پخش تصاویری از تظاهرکنندگان حامی آیت‌الله خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی در قم زد که در آن تظاهرکنندگان شعارهای «هاشمی حیا کن، مصلحت رو‌‌‌ رها کن» و «ریاست خبرگان، جای منافقین نیست» سر می‌دادند.

سوم اسفند نیز گروهی به اعضای خانواده آقای هاشمی رفسنجانی در «حرم حضرت عبدالعظیم» در شهر ری حمله کردند و بر اساس فیلمی که بر اینترنت منتشر شده به خانواده و خود او ناسزاهای تندی گفتند.

رئیس دفتر ریاست مجلس خبرگان رهبری روز چهارم اسفند اعلام کرد که اکبر هاشمی رفسنجانی «مصمم» است که در انتخابات ریاست این دوره مجلس خبرگان شرکت کند.

قرار است در جلسه‌ای بین دو اجلاس ۱۷ و ۱۸ اسفند مجلس خبرگان رهبری، انتخاب هیئت رئیسه و اعضای کمیسیون‌های مختلف این مجلس بررسی شود.

آقای شاهرودی سخنان برخی از افراد درمورد رأی نیاوردن آقای رفسنجانی در انتخابات هیئت رئیسه خبرگان را «جنگ روانی، تخریب‌های دوره‌ای و جریان‌سازی» دانست و تاکید کرد که «این‌گونه تخریب‌ها در اندیشه و افکار فقهای مجلس خبرگان تا به‌حال هیچ اثری نداشته است».

اصولگرایان حامی دولت دهم پس از انتخابات دوره دهم ریاست جمهوری و به‌ویژه در آستانه انتخابات هیئت رئیسه خبرگان رهبری همواره خواستار مرزبندی شفاف رفسنجانی با مخالفان دولت و حاکمیت شده‌اند.

آقای هاشمی رفسنجانی از چهره‌های شاخص منتقد دولت دهم است که پس از انتخابات ریاست جمهوری دهم خواستار آزادی زندانیان سیاسی و «بازگرداندن اعتماد مردم نسبت به سلامت در انتخابات» شده بود و با خانواده‌های زندانیان سیاسی نیز دیدار کرده بود.

علی مطهری، نماینده مردم تهران در مجلس، با اشاره به تلاش‌ها برای حذف آقای رفسنجانی از صحنه سیاسی گفته است «این افراد قادر به حذف هاشمی نیستند ولی اگر چنین اتفاقی رخ دهد، انقلاب و نظام لطمه می‌خورد».

مجلس خبرگان رهبری براساس اصل ۱۰۷ قانون اساسی تشکیل می‌شود و «انتخاب، برکناری و نظارت» بر عمل‌کرد رهبر مطابق با قانون اساسی، از وظایف این نهاد است. انتخابات رئیس آن در نیمه اسفند برگزار می‌شود.

خبر - مردمک

نماینده مجلس و دبیرکل جامعه اسلامی مهندسی با انتقاد از «موضع غیرشفاف» هاشمی رفسنجانی درباره «فتنه»، گفت که این موضع بر انتخاب رئیس مجلس خبرگان از سوی نمایندگان این مجلس بی‌تاثیر نیست.

محمدرضا باهنر که صبح سومین روز اسفند در نشستی رسانه‌ای حاضر شد، گفت که سكوت برخی افراد بر آينده سياسی آن‌ها تاثيرگذار خواهد بود.

او به موضع‌گیری اکبر هاشمی رفسنجانی درباره اعتراض‌های مردمی در روز ۲۵ بهمن و اول اسفند اشاره کرد و آن را «عدم اتخاذ موضع صریح و شفاف» خواند. او افزود: ديگر موقعيتی نيست كه با حرف‌های كلی بتوان موضوع را حل كرد، در حال حاضر نياز به موضعی شفاف و با مشخصات كامل داریم. ديگر صف انقلابی و ضد انقلابی مشخص شده و برای سران فتنه توجيهی مبنی بر اينكه متوجه مسائل نبوده‌اند، وجود ندارد.

«فتنه» واژه‌ای است که افراطیون و اصول‌گرایان در حکومت جمهوری اسلامی در مورد اعتراضات گسترده سال گذشته در ایران به کار می‌برند. «سران فتنه» نیز در مورد چهره‌های اصلی مخالف دولت در ایران کسانی چون میرحسین موسوی و مهدی کروبی گفته می‌شود. 

نماینده تهران در مجلس شورای اسلامی، «سران فتنه» را «همکار اسرائیل و آمریکا» خواند و گفت: کلی‌گویی آيت‌الله هاشمی در این باره مشكلی را حل نمی‌كند و انتظار ما اين است كه با صراحت و شفافيت موضع خود را مشخص كنند.

آقای هاشمی پس از تظاهرات ۲۵ بهمن که به دعوت میرحسین موسوی و مهدی کروبی و برای حمایت از قیام مردم مصر و تونس انجام شد، به شبکه خبر گفت که وحدت و انسجام به عنوان مهم‌ترین موضوع کشور است و همه باید بتوانند حرف و سخن خود را در مجرای قانون بزنند.

رئیس مجلس خبرگان گفت که قانون اگر از محور جامعه خارج شود، باعث خودسری است و مردم ما هم درک می کنند الان زمانی نیست که طرد و دعوا صورت بگیرد.

محمدحسین صفار هرندی، وزیر سابق فرهنگ و ارشاد اسلامی هم روز گذشته به آقای هاشمی هشدار داده بود که در انتخابات آتی هیئت رئیسه مجلس خبرگان «حذف» خواهد شد.

او در جمع گروهی از دانشجویان در شیراز گفته بود: آقای هاشمی مرحله به مرحله از دور مسئوليت‌هایی که داشته خارج می‌‏شود و در انتخابات هيئت رئیسه مجلس خبرگان هم شاهد خواهيم بود که هاشمی حذف خواهد شد و اين همان چيزی است که اطرافيان هاشمی از آن ترس دارند و می‌‏خواهند نگذارند اين اتفاق رخ بدهد.

از سوی دیگر انجمن‌های اسلامی پنج دانشگاه کشور روز دوشنبه در نامه سرگشاده‌ای خطاب به رئیس خبرگان نوشتند: به شما هشدار می‌دهیم كه اگر روند فعلی را در پيش بگيريد و از عناصر خائن و وطن‌فروشی چون موسوی و كروبی و خاتمی برائت نجوييد، شک نداشته باشيد كه شما هم از ريزش‌های انقلاب خواهيد بود.

همچنین ۲۳۳ نفر از نمایندگان مجلس در بیانیه‌ محکوم کردن تظاهرات ۲۵ بهمن از کسانی که «تاکنون موضع صریح در برابر موسوی و کروبی نگرفته‌اند» خواسته‌اند با صراحت از آن‌ها «اعلام بیزاری کنند». 

انتخابات رئیس مجلس خبرگان قرار است در نیمه اسفند ماه برگزار شود.

گزارش - مردمک

اکبر هاشمی رفسنجانی، رئیس خبرگان رهبری، با اشاره به قیام مردم مصر و تونس گفته است که مردم با «کم شدن آستانه تحملات سیاسی، اجتماعی، امنیتی و اقتصادی»، دست به خیزش‌های عمومی می‌زنند.

آقای رفسنجانی روز ۱۸ بهمن با انتشار یادداشتی در سایت خود به مناسبت تحولات اخیر منطقه تاکید کرده است: در جوامع اسلامی اگر در راستای مطالبه به حق اجتماعی و سیاسی، متکی به احکام مترقی اسلام شوند، هیچ دیکتاتوری، حتی در سایه گسترده‌ترین حمایت‌های قدرت‌های خارجی نیز نمی‌تواند جلوی حرکت‌های مردمی را بگیرد.

رئیس خبرگان رهبری و رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام تحولات در تونس و مصر را «ریشه در حرکت‌های تدریجی مردمی در سال‌های گذشته» دانسته و پیش‌بینی کرده است که خیزش مردم مصر و تونس محدود به این دو کشور نخواهد بود.

آقای هاشمی رفسنجانی با اشاره به تظاهرات مردم مصر و تونس علیه حاکمان این کشورها، تاکید کرده است: اگر حکومت‌ها وقیحانه و بی‌رحمانه با مطالبات خیرخواهانه برخورد نمی‌کردند، امروز با این مطالبات مهم و ریشه‌ای روبرو نمی‌شدند که نه تنها به فرار حاکمان راضی و آرام نمی‌شوند، بلکه خواهان محاکمه آنان و دور کردن بقایای اندیشه آنان از حکومت‌های بعدی هستند.

اکبر هاشمی رفسنجانی، منتقد دولت دهم، در شرایطی این یادداشت را منتشر کرده است که در آستانه برگزاری انتخابات دوسالانه هیئت رئیسه مجلس خبرگان رهبری برخی از حامیان دولت خواستار کنار رفتن او از ریاست خبرگان رهبری شده‌ و برخی علیه او موضع گرفته‌اند.

سایت رجانیوز شرکت نکردن آقای هاشمی رفسنجانی در نمازجمعه ۱۵ بهمن به امامت آیت‌الله خامنه‌ای را «فرار به جلو» دانسته و نوشته است که در آستانه انتخابات هیئت رئیسه خبرگان رهبری «تقریبا تمام برآوردها حاکی از نارضایتی نمایندگان مجلس خبرگان از وضعیت ریاست مجلس خبرگان است.»

براساس گزارش رجانیوز علیرضا پناهیان، از روحانیون نزدیک به آیت‌الله خامنه‌ای درقم، نیز در یک سخنرانی درمورد وظایف نخبگان گفته است که وظیفه مجلس خبرگان «تقویت و تحکیم پایه‌های ولایت است». 

آقای پناهیان در این سخنرانی گفته است: ما انتظار داريم مجلس خبرگان در جهت تقويت رهبری آن كاری را بكند كه تا به حال نكرده، يعنی كاری بكند كه لكه ننگين فتنه 88 برای هميشه پاك و فضا برای آينده‌ای بهتر فراهم شود.

فتنه اصطلاحی است که مدافعان و حامیان دولت محمود احمدی‌نژاد به رهبران مخالفان و معترضان به انتخابات ریاست جمهوری دهم نسبت می‌دهند.

سایت مشرق، مدافع دولت محمود احمدی‌نژاد، از این فراتر رفته و جانشین آقای هاشمی رفسنجانی در مجلس خبرگان را آیت‌الله محمدرضا مهدوی کنی نام برده و اطرافیان آقای رفسنجانی را به یک اقدام رسانه‌ای برای «تخریب و انصراف آیت‌الله مهدوی کنی» از ریاست خبرگان متهم کرده است.

مجلس خبرگان رهبری براساس اصل ۱۰۷ قانون اساسی تشکیل می‌شود و «انتخاب، برکناری و نظارت» بر عمل‌کرد رهبر مطابق با قانون اساسی، از وظایف این نهاد است.

قرار است در هفته سوم اسفندماه انتخاب هیئت رئیسه و اعضای کمیسیون‌های مختلف مجلس خبرگان رهبری بررسی شود.

در پنجمين اجلاس چهارمين دوره مجلس خبرگان رهبری در روز ۲۰ اسفند سال ۸۷ ، آقای هاشمی رفسنجانی بار ديگر به عنوان رئيس مجلس خبرگان رهبری انتخاب شد.